Elektrospin tekniği ile nHAp/jelatin/antikanserojen içeren nanofibril üretimi, karakterizasyonu ve hücre uyumunun araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Nanoteknoloji ve Nanotıp A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EZGİ EMÜL
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): NECDET SAĞLAM, FEZA KORKUSUZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günümüzde kanser, oldukça yaygın olup, teşhis ve tedavisinde büyük sorunlar barındıran, uzun ve sancılı süreç gerektiren bir hastalıktır. Özellikle çeşitli kanser tipleri ameliyat, radyasyon, kemoterapi ve hedefli ilaç salım ile tedavi edilmektedir. Fakat bu tedaviler; hastanın yaşam kalitesini düşüren etkilere yol açan ve pahalı uygulamalardır. Tümörlerin metastaz etme olasılığı nedeniyle de kanserin tekrarlaması, vücut uzuvlarının kaybedilmesi ve bazı sert doku kanser türlerinde kullanılan implantların vücutta enfeksiyona neden olması, kırılması veya yerinden çıkması durumları görülebilmektedir. Bunun yanında, kanser tedavisinde uygulanan radyasyon ve kemoterapi, sinir sisteminde ve perifer dokularda hasara neden olmaktadır. Sözü edilen dokuların rejenerasyon sürecinin çok yavaş olması, ayrıca bulantı, kilo ve saç kaybı, ağız içi yaralanma, düşük kan hücresi sayımı gibi sağlığı ciddi şekilde etkileyen yan etkileri de kanserin teşhis ve tedavisinin yoğun olarak araştırılmasının nedenlerindendir. Yapılan tez çalışmasında başta kanser olmak üzere diğer ciddi hastalıklarla ilgili teşhis ve tedavide nanoteknolojik bir yaklaşımla çözüm getirmek amaçlanmıştır. Bu çalışmada kemik kanserlerinde, kanserin genel tedavi yöntemlerinin yanında doğal bir alternatif geliştirmek amacıyla, elektrospin yöntemiyle oluşturulan jelatin, poli-L-laktik asit (PLLA) ve nanohidroksiapatit (nHAp) içeren nanofiber yapısı üretilmiştir. Üretilen nano malzemenin kemik defektlerinin onarımında alternatif bir implant olarak kullanılması planlanmış ve yapıya eklenen antikanserojenler; sisplatin ve metotraksat ile de kanserin sözü edilen tekrarlama olasılığının erken teşhis ve tedavi uygulanarak önlenmesi ileriki çalışmalar için hedeflenmiştir. Tez kapsamında ilaç içermeyen Jelatin/nHAp, Jelatin/PLLA/nHAp nanofiberleri yanında, Jelatin/PLLA/nHAp/Sisplatin ve Jelatin/PLLA/nHAp/Metotraksat nanofiberleri elektrospin yöntemiyle üretilmiştir. Elde edilen nanofiber örnekleri ve bileşenlerine karakterizasyon amacıyla FTIR analizleri uygulanmıştır. SEM analizleriyle de fiber morfolojileri incelenmiş ve ortalama fiber çapları sırasıyla; 157.750 nm, 215.908 nm, 536.959 nm ve 471.026 nm olarak hesaplanmıştır. Nanofiber örnekleri içerisinde bulunan nanohidroksiapatitin (nHAp) fiberlere başarılı bir şekilde entegre olduğu gösterilmiştir. Karakterizasyon çalışmalarından sonra, üretilen ilaçsız nanofiberlerin mezenkimal kök hücrelerle in vitro hücre uyum testleri gerçekleştirilmiştir. Üretilen Jelatin/nHAp ve Jelatin/PLLA/nHAp nanofiberlerine hücre adhezyonu ve üremesini gösteren WST-1 testleri uygulanmış ve belirli zamanlarda optik dansite (OD450nm) olarak değerlendirmesi sonucu, her iki nanofiberin birinci günde sırasıyla 0.977 ve 0.786, üçüncü günde 1.303 ve 0.999, yedinci günde ise 1.977 ve 1.689 değerleri saptanmıştır. Bu sonuçlar, hücrelerin üretilen nanofiberler üzerine başarılı bir şekilde tutunduğunu göstermektedir. Ayrıca hücrelerin farklılaşma özelliğini araştırmak amacıyla yapılan alkalin fosfataz (ALP) testinde, Jelatin/nHAp ve Jelatin/PLLA/nHAp nanofiberlerinden alınan sonuçlar sırasıyla 0.058 ve 0.073 olarak bulunmuştur. Bu sonuçlar, üretilen iki nanofiber üzerindeki hücre farklılaşmasını açıkça ifade etmektedir. WST-1 testinde Jelatin/nHAp nanofiberlerinin Jelatin/PLLA/nHAp'ye kıyasla %15-30 daha çok hücre üremesine uygun olduğu görülmüştür. ALP testlerinde de hücre farklılaşmasının Jelatin/PLLA/nHAp nanofiberleri için %26 daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak tarafımızdan elektrospin yöntemiyle üretilen her iki nanofiberin kanser çalışması başta olmak üzere kullanımının uygun olduğu görülmüştür. Bu çalışma TÜBİTAK 2210-C Öncelikli Alanlara Yönelik Yurtiçi Yüksek Lisans Burs Programı tarafından desteklenmiştir.