Hemşirelerin profesyonellik davranışları ile etik karar verebilme düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Esasları A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BİRGÜL CERİT

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): LEYLA DİNÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Araştırma hemşirelerin profesyonellik davranışları ile etik karar verebilme düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla betimsel ve ilişkisel olarak yapılmıştır. Araştırma kapsamına, Ankara Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde bulunan ve devlet üniversitelerine bağlı hastanelerde çalışan lisans mezunu hemşireler alınmıştır. Bu araştırmanın evrenini lisans mezunu 630 hemşire, örneklem hacmini ise 242 hemşire oluşturmuştur. Araştırmanın uygulaması iki aşamada gerçekleşmiştir. İlk aşamada hemşirelerin etik karar verebilme düzeylerini belirlemek amacıyla Hemşirelik Etik İkilem Testi'nin Türkçe'ye uyarlanması sağlanmış ve geçerlik-güvenirlik çalışması yapılmıştır. İkinci aşamada ise hemşirelerin profesyonellik davranışlarını belirlemeye yönelik ?Hemşirelikte Profesyonelliğe İlişkin Davranışsal Envanter? ve ?Hemşirelik Etik İkilem Testi? örneklem kapsamında bulunan ve çalışmaya katılmayı kabul eden hemşirelere uygulanmıştır. Araştırmanın birinci aşamasında, Hemşirelik Etik İkilem Testi'nin ülkemizde hemşirelik alanında kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir araç olduğu belirlenmiştir [İlkesel Düşünme Cronbach's ?: .59 (n: 50), r: .77 (n: 25); Pratik Düşünme Cronbach's ?: .50 (n: 50), r: .73 (n: 25)]. Araştırmanın ikinci aşamasında elde edilen veriler frekans, yüzde hesapları, ortalama, standart sapma ve korelasyon analizi ile değerlendirilmiştir. Araştırma bulgularına göre, hemşirelerin profesyonellik düzeyi (5.97±3.80) düşük bulunmuştur. Hemşirelerin İlkesel Düşünme düzeyi (47.89±8.16) ortalamanın üzerinde, Pratik Düşünme düzeyi (17.34±4.12) ise ortalamaya yakın saptanmıştır. Hemşirelerin ikilemlere benzer durumlara aşina (14.95±3.98) olduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin profesyonellik davranışları ile etik karar verebilme düzeyi arasında olumlu, anlamlı ve zayıf bir ilişki saptanmıştır (r=0.222) (p<0.01). Araştırmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda, hemşirelerin profesyonellik davranışlarını etkileyen etmenlerin irdelenmesi ve Hemşirelik Etik İkilem Testi'nin daha geniş bir örneklem grubuna uygulanması önerilmiştir.Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Etik, Etik karar verme, Hemşirelik etiği, Profesyonellik.