Altmış beş yaş ve üzeri bireylerin güneşten etkilenim durumlarının ve korunma konusunda farkındalık düzeylerinin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Halk Sağlığı A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEMRA AKMAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): DİLEK ASLAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tanımlayıcı nitelikte olan bu araştırmada, 65 yaş ve üzeri bireylerin güneş ışınlarından etkilenme düzeylerinin saptanması, güneş ışınlarının zararlı etkilerinden korunma konusundaki bilgi ve davranışlarının belirlenmesi ve bu davranışlarla ilişkili faktörlerin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, 1 Mart?31 Mayıs 2012 tarihleri arasında Hacettepe Üniversitesi Erişkin Hastanesi Deri ve Zührevi Hastalıkları Polikliniği?ne başvuran 65 yaş ve üzeri 270 kişi ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan veri toplama formu kullanılmıştır. Form, hastaların sosyo-demografik özelliklerini, sağlık durumlarına yönelik bilgilerini, sağlıklı/riskli yaşam davranışları ile ilgili durumlarını, deri tipine ait bilgilerini, güneş ışınlarının zararlı etkilerine ilişkin bilgi ve uygulamalarını belirleyen sorular içermektedir. Veri girişi ve analizi için Statistical Package for Social Sciences (SPSS) 20.0 paket programı kullanılmıştır. Analiz aşamasında Ki-kare testi ve lojistik regresyon analizi kullanılmış olup, istatistiksel anlamlılık p<0,05 ile tanımlanmıştır. Katılımcıların güneş ışınlarının zararlı etkileri konusundaki bilgi düzeyleri yüksek bulunmasına rağmen, güneş ışınlarının zararlarından korunma davranışları incelendiğinde bireylerin bu konudaki farkındalıklarının yeterli olmadığı görülmektedir. Güneş ışınlarının zararlı etkilerinden korunmak amacıyla korunma yöntemi kullanan bireylerin korunma yöntemi kullanmayanlara göre derisinde leke oluşma olasılığı yüksek bulunmuştur [OR (GA)=8,953 (2,384-33,600); p=0,001]. Koruyucu krem kullanan bireylerin kullanmayanlara göre daha önce güneş yanığı geçirme olasılığı da daha yüksek bulunmuştur [OR (GA)=2,094 (0,826-5,310); p=0,001]. Araştırma sonuçları, katılımcıların güneş ışınlarının zararlı etkilerine ilişkin farkındalıklarının artırılmasına yönelik sistematik çalışmaların gerekliliğini ortaya koymaktadır.