A descriptive study on the Turkish translations of European patent documents
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mütercim Tercümanlık A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: GÜLDEN TANER
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ELİF ERSÖZLÜ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Teknolojik gelişmeler ve yeni buluşlar sonucunda patent işlemleri giderek daha fazla bürokrasi ve çeviri gerektiren bir disiplin haline gelmiştir. Bu açıdan, patent başvuru dokümanlarının çevirisi, çeviri kuramcıları ve profesyonel çevirmenler tarafından, özellikle de çeviri metin yasal sınırlamalara maruz kaldığı için sıklıkla tartışılan bir kavramdır. İstemlerin yazımı ve stili ile ilgili yönetmelikler yanında patent disiplinindeki metin geleneği, patent çevirisini özel dikkat gerektiren bir alan kılmıştır. Yürürlükteki mevzuatla da ilintili olarak, bu çalışmanın temel amacı teknik çeviri stratejilerinin patent dokümanlarının, özellikle de İstemlerin çevirisine uygulanabilirlik derecesini araştırmaktır. Türkiye'de çevirmenlerin karşılaştıkları durumlar ve sorunları görmek amacıyla, patent başvurularının İngilizce'den Türkçe'ye yapılan resmi onaylı çevirileri orijinal metinlerle karşılaştırılacaktır. Analiz sürecinde, işlevsel çeviri kuramcılarının bakış açısı baz alınmıştır. Tartışmalar Hans J. Vermeer'e ait Skopos Teorisi çerçevesinde Herman (1993) tarafından öne sürülen teknik çeviri stratejilerinin uygulanabilirliği üzerine yönlendirilerek, çeviri metinde hedeflenen işlevin çeviri sürecinde çevirmenlerin aldıkları kararlar üzerinde büyük etkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu bağlamda, bazı teknik çeviri stratejilerinin, örneğin `uzun cümleleri bölme', `anlamı açıklama amacıyla dipnot/sonnot ekleme' ya da `terimin daha genel ya da daha özel bir ifadeyle karşılanması' gibi stratejilerin, hukuki düzenlemeler gereğince patent dokümanlarının, özellikle de İstemlerin çevirisine uygulanamaz olduğu belirlenmiştir.