Bazı çevresel östrojenlerin Drosophila melanogaster'de gelişim biyolojisi ve ömür uzunluğu üzerine etkilerinin incelenmesi

EMEL ATLI

Bazı çevresel östrojenlerin Drosophila melanogaster'de gelişim biyolojisi ve ömür uzunluğu üzerine etkilerinin incelenmesi

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMEL ATLI

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HACER ÜNLÜ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, en önemli çevresel östrojenler (endokrin bozucular) olan bisfenol A (BPA), 4-nonilfenol (4-NP) ve 4-tert-oktilfenol (4-tert-OP)'ün Drosophila melanogaster'in gelişim biyolojisi (gelişim dönemleri, ortalama yavrudöl sayısı, eşey oranı, yumurta verimi) ve ömür uzunluğuna etkileri araştırılmıştır. Drosophila melanogaster larvalarına söz konusu maddeler 0.1mg/l, 1mg/l ve 10mg/l'lik dozlarda uygulanmış ve sonuçlar kontrol gruplarıyla karşılaştırılmıştır.Gelişim dönemlerinin izlenmesi deneyinde, Drosophila larvalarına belirlenen dozlarda BPA, 4-NP ve 4-tert-OP uygulanmış ve larvadan pupaya, pupadan ergine geçiş süreleri ve sayıları tespit edilerek kontrol gruplarıyla karşılaştırılmıştır. Uygulanan maddelerin tüm dozlarında larvadan pupaya, pupadan ergine geçiş yüzdelerinde istatistiksel olarak fark gözlenmemiştir (p>0.05). Bisfenol A'nın uygulanan tüm dozlarında ortalama pupalaşma ve erginleşme süreleri kontrol gruplarına göre uzamıştır (p 0.05). Uygulanan maddelerin tüm dozları eşey oranında anlamlı bir değişime yol açmamıştır (p>0.05). BPA, 4-NP ve 4-tert-OP'nin günlük ortalama yumurta verimine etkileri, uygulama görmüş larvalardan gelişen Drosophila dişilerinde araştırılmış ve bu maddelerin tüm dozlarının yumurta verimini kontrole göre azalttığı (p 0.05). Oktilfenol uygulamaları ise dişilerin ömür uzunluğunda anlamlı bir fark ortaya çıkarmamış (p>0.05), ancak 0.1mg/l'lik uygulama erkeklerin ömrünü kısaltmıştır (p<0.05). Böylece, çevresel östrojenler olarak bilinen bu kimyasalların Drosophila melanogaster'in gelişim biyolojisini, yumurta verimini ve ömür uzunluğunu çeşitli şekillerde etkileyebileceği saptanmıştır.