Akciğer kanserlerinde stereotaktik ablatif beden radyoterapisinin toksisite ve doz - yanıt ilişkisinin matematiksel model ile görüntü ve dozimetrik analizi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Klinik Onkoloji A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: UĞUR AKBAYIRLI

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): GÖKHAN ÖZYİĞİT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

AKBAYIRLI U. Akciğer kanserlerinde stereotaktik ablatif beden radyoterapisinin toksisite ve doz - yanıt ilişkisinin matematiksel model ile görüntü ve dozimetrik analizi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Radyoterapi Fiziği Programı Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2017. Konvansiyonel radyoterapi uygulamalarında klinisyenler ve fizikçiler tümör ve çevre sağlıklı dokuya uygulanacak doz için matematiksel doz - yanıt modellerine güvenebilmektedir. Ancak stereotaktik ablatif beden radyoterapisi (SABR) için değişen tedavi uygulanış şekli nedeniyle güvenilir bir doz - yanıt modeli tartışmalıdır. Bu tez çalışmasında, SABR uygulamasının akciğerin hastalıklı ve hastalıklı olmayan çevre sağlıklı dokularına etkileri incelenmiş ve küçük hücreli dışı akciğer kanserleri (KHDAK) için matematiksel bir doz - yanıt temeline dayandırılmaya çalışılmıştır. Bu sebeple, CyberKnife KHDAK tedavisi almış uygun 19 hasta seçilmiştir. Bu olguların 7' si EBT3 gafchromik filmler ile Brainlab ExacTrac fantomu üzerinde dozimetrik olarak analiz edilmiştir. GTV' de karşılaştırılan dozlar için minumum doz % 0,90 ,maksimum doz % 1,02 ve ortalama doz % 0,96, normal akciğer hacminin dozu % 4,01 istatistiksel anlamlı derecede tedavi planlama sistemine göre (TPS) sonuçlarına göre daha az bulunmuştur. Göğüs duvarı dozları da incelenmiş ve TPS' e göre yaklaşık %2,22 daha az bulunmuştur ancak istatistiksel olarak anlamlı değildir. Rezidü ve buzlu cam yüzeylerine ait konturlar izlem Bilgisayarlı tomografi (BT) kesitleri üzerine radyasyon onkologları tarafından çizilmiş ve deformasyon hizalaması ile tedavi BT izodoz eğrileriyle karşılaştırılmıştır. Rezidüler tedavi yanıtı, buzlu cam yüzeyleri radyasyon kaynaklı akciğer hasarı (RKAH) olarak alınmış ve ilgili doz değerlerinde dozlar üzerindeki kesirlerinin polinom fonksiyonu davranışı gösterdiği görülmüştür. Tedavi sonrası ilk 6 ayda, RKAH eğrisi kübik ve tedaviye yanıt eğrisi kuartik bir polinoma benzemektedir. Diğer taraftan, tedavi sonrası ikinci 6 ayda, RKAH eğrisi kuadratik ve tedaviye yanıt eğrisi kübik polinoma benzemektedir. Son olarak, tedavi bitişi sonrası ilk 6 ayda, ikinci 6 ayda ve üçüncü 6 ayda izlem BT' lerinde tedavi BT' sine göre Hounsfield Birimi' nde (HU) izodoz düzeyleri cinsinden meydana gelen değişimler de karşılaştırılmıştır. Takip BT' lerinin analizleri göstermektedir ki, hem görüntü analizleri hem de matematiksel HU modellemesi yaklaşık aynı sonuçları vermektedir. Tedavi etkinliği açısından 40 Gy önemli iken, RKAH olasılığı bakımından 35 Gy önemli olduğu gözlenmiştir. Silindirik kolimatör tabanlı robotik akciğer SABR tedavisinde tedavi etkinliğini ve RKAH olasılığını gözlemek için HU modellemesini kullanmı etkin ve faydalı bir teknik olabilir.