Complementarity between linguistic and extralinguistic knowledge in simultaneous interpreting
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mütercim Tercümanlık A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: ÖZGE BAYRAKTAR ÖZER
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): AYMİL DOĞAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Andaş çeviride kalite, çevirmen, konuşmacı, dinleyiciler, çeviri ortamı gibi çeşitli faktörlere bağlıdır. Andaş çevirinin bilişsel süreçlerine ilişkin farkındalık, uygulanabilecek belirli stratejilere yönelik eğitim, andaş çeviride kazanılan pratik ve deneyim, çeviri sürecini olumsuz etkileyebilecek çevirmenle ilgili etmenlerin ortadan kaldırılmasına yardımcı olabilir. Çevirmenin kendisiyle ilgili olan etmenlerden biri de, iletinin anlaşılması ve yorumlanması için gerekli olan ve en geniş kapsamıyla dilsel ve dil dışı bilgi olarak sınıflandırılan bilgi eksikliğidir. Sözlü anlatım, andaş çevirinin de ön koşulları olarak görülen bu iki temel bilgi türüne dayanmaktadır. İki farklı bilgi türü sınıflandırılmasına karşın, dilsel ve dil dışı bilgi birbirine bağlı etmenler olup, bir bilgi türünün eksikliği, diğer bilgi türü ile telafi edilebilir. Bu doğal bütünleyicilik, çevirmenlerin andaş çeviri sırasında sözcük bilgisi ve/ya konu bilgisi eksikliklerinin üstesinden gelmesine yardımcı olabilir. Bu çalışma, andaş çeviride dilsel ve dil dışı bilgi arasındaki bütünleyiciliğin andaş çeviriye etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu doğrultuda, Hacettepe Üniversitesi'nden konferans çevirmenliği öğrencilerinin oluşturduğu bir örneklem grubu ile tek gruplu öntest/sontest tasarımı uygulanarak, iki bilgi türü arasındaki bütünleyiciliğin siyasi, tıbbi ve teknik metin örneklemlerinde ne ölçüde uygulandığı incelenmiştir. Elde edilen veriler, kalite değerlendirme ölçütlerine göre puanlanmıştır. Bunun yanı sıra, katılımcıların andaş çeviri sırasındaki tutumlarının ve öz bilinçlerinin incelenmesinde, katılımcıların yorumları da dikkate alınmıştır. Ayrıca, katılımcılara dilsel ve dil dışı bilgi arasındaki bütünleyicilik üzerine verilen eğitimin, performanslarına olan etkisi son-test ile ölçülmüştür. Çalışmanın bulgularına göre, katılımcılar dilsel bilgi eksikliklerini dil dışı bilgileriyle tamamlayabilmiştir ancak dil dışı bilgi eksikliklerini dilsel bilgi ile tamamlayamamıştır. Verilen eğitim sonunda ise, katılımcılar her iki bilgi türünü de eşit biçimde tamamlayabilmiştir. Bu bağlamda, katılımcıların ön-test ve son-test performansları arasındaki fark, tüm metin gruplarında ve konu alanlarında istatistiki açıdan anlamlı bulunmuştur.