Huzurevinde yaşayan yaşlıların yaşam kalitesi ve yaşam kalitesini etkileyen faktörler


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Halk Sağlığı Hemşireliği A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NİLAY ERCAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): OYA NURAN EMİROĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Araştırma, Huzurevinde yaşayan yaşlıların yaşam kalitesi ve yaşam kalitesini etkileyen faktörlerin incelenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini, Ankara ili belediye sınırları içerisinde bulunan üç farklı huzurevinde yaşayan 402 yaşlı oluşturmaktadır. Araştırma örneklemini, 65 yaş ve üzeri, iletişim kurabilen, işitme sorunu ve demansı olmayan 186 yaşlı oluşturmuştur. Araştırma verilerinin toplanmasında yaşlıların tanıtıcı özellikleri ve huzurevi özelliklerini içeren bilgi formu ve yaşam kalitesini değerlendirmek için Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği Yaşlı Modülü (WHOQOL-OLD) kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS 11.5 programında değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve bağımsız gruplarda t testi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre yaşlıların %52.2'si 75-84 yaş aralığında, %69.9'u dul, %47.8'sinin en az iki kronik hastalığının olduğu, %33.4'ü okur yazar olmadığı, %12.5'nin sosyal güvencesinin olmadığı belirlenmiştir. Araştırmaya katılan yaşlıların yaşam kalitesi WHOQOL-OLD temel alanları puan ortalamaları değerleri ?Duyusal Yetiler? 15.82±3.73; ?Özerklik? 12.49±2.86; ?Geçmiş, Bugün ve Geleceğe Ait Aktiviteler? 11.80 ± 3.3; ?Sosyal Katılım? 12.35±3.22; ?Ölüm Ve Ölmek? 11.63±3.49; ?Yakınlık? 11.80 ± 3.2 ve Toplam Skor 76.11±16.8 olarak bulunmuştur. Yaşlıların medeni durum, meslek, sosyal güvence, kronik hastalık durumu ile yaşam kalitesi alanları arasında bir ilişki bulunmamıştır. Sosyoekonomik düzeyin, boş zaman aktivitelerinin, huzurevi aktivitelerine katılma durumunun, aile, huzurevi sakinleri ve çalışanları ile ilişkilerin, sağlık personeline ulaşım durumunun WHOQOL-OLD alanları ile ilişkili olduğu saptanmıştır. Araştırma sonuçları doğrultusunda yaşlı bakımında yer alan hemşirelerin yaşlının yaşam kalitesini artırmada yaşlıyı sosyodemografik özelliklerini göz önüne alarak yaşlının ailesi ve diğer sakinlerle iyi iletişim içinde olmasını sağlaması ve huzurevinde düzenlenen aktivitelere katılmasını desteklemesi önerilmektedir.Anahtar kelimeler; Yaşlı, Yaşam Kalitesi, WHOQOL-OLD, Hemşirelik, Huzurevi