ANKARA İLİ BUPRESTIDAE (INSECTA: COLEOPTERA) FAMİLYASI ÜZERİNDE SİSTEMATİK ARAŞTIRMALAR
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Fakültesi, Biyoloji Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ali Kemal KIRÇAKCI
Danışman: Mahmut Kabalak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada Ankara ili Buprestidae familyası üzerinde araştırmalar yapılmıştır. Bu amaçla, Mayıs-Ekim 2018'de 33 gün ve Nisan-Ekim 2019'da 36 gün olmak üzere toplam 69 gün arazi çalışmaları yapılmıştır. Arazi çalışmaları sonucunda toplam 995 örnek toplanmıştır. 5 altfamilya ve 14 cinse ait toplam 44 tür teşhis edilmiştir. Buprestinae 3 cinse ait 19 türle en fazla türe sahip altfamilyadır. Agrilinae altfamilyasından 4 cinse ait 11 tür, Polycestinae altfamilyasından 3 cinse ait 7 tür, Chrysochroinae altfamilyasından 3 cinse ait 6 tür, Julodinae altfamilyasından ise 1 cinse ait 1 tür tespit edilmiştir. Tespit edilen tüm türlerin ayrıntılı lokalite kayıtları, sinonimleri, Türkiye ve Dünya yayılışları verilmiştir. Bu çalışmada tespit edilen türler sistematik ve taksonomik, faunistik, ekolojik ve zoocoğrafik özellikler bakımından değerlendirilmiş ve tartışılmıştır. Sistematik ve taksonomik değerlendirmelerde, 44 türün genel morfolojisi tanımlanmış ve fotoğraflanmıştır. Erkek örnekleri olan 36 türün erkek genital organları ayrıntılı bir şekilde tanımlanmış, dorsal ve lateral olarak fotoğraflanmış ve çizilmiştir. Erkek genital organları, tespit edilen türler literatür ile karşılaştırılmış ve tartışılmıştır. Mevcut literatür incelendiğinde Capnodis carbonaria, Klug, 1829, Perotis cuprata (Klug, 1829), Acmaeodera (s. str) flavolineata Laporte & Gory, 1835, Acmaeoderella (Euacmaeoderella) villosula Steven, 1830, A. (Euacmaeoderella) gibbulosa (Ménétriés, 1832) ve Anthaxia (Cratomerus) eugeniae Ganglbauer, 1885 türlerinin erkek genital organlarına ait detaylı bilgi ve çizim bulunamamıştır. Bu çalışmada, bu türlerin erkek genital organlarının detaylı tanımlamaları, dorsal ve lateral fotoğraf ve çizimleri ilk kez birlikte verilmiştir. Faunistik değerlendirmeler ve tartışmalarda; tür sayıları ve bu türlerin cinslere, altfamilyalara ve Ankara'nın ilçelerine göre dağılımları verilmiştir. Bu ilçeler arasındaki fauna benzerlikleri Baroni-Urbani Buser benzerlik indeksi, tür çeşitlilikleri Brillouin çeşitlilik indeksi kullanılarak karşılaştırılmıştır. Karşılaştırmalar sonucunda Beypazarı'nın en yüksek tür çeşitliliğine sahip olduğu görülmüştür. Ekolojik değerlendirmelerde birey sayıları, toplanma ayları, toplanma yükseklikleri ve toplanma lokalitelerinin hava sıcaklık aralıkları belirlenmiş ve Brillouin çeşitlilik indeksi kullanılarak tür çeşitliliği açısından değerlendirilmiştir. Bu değerlendirmeler sonucunda, toplanma ayı olarak Haziran, toplanma yükseklik aralığı olarak 901-1100 m ve toplanma sıcaklık aralığı olarak 30,1-32,5°C'de tür çeşitliliğinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Zoocoğrafik değerlendirmelerde Ankara Buprestidae faunası ile Türkiye'nin coğrafik bölgeleri ve Palaearktik bölgenin alt bölgeleri arasındaki ilişki karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma sonucunda Ankara Buprestidae faunası ile en fazla yakınlık gösteren alt bölgenin Doğu Avrupa olduğu tespit edilmiştir.