İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü Kampüsü (Gülbahçe-İzmir) ve civarının neotektonik özellikleri: Batı Anadolu-Türkiye


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji Mühendisliği A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TAYGUN UZELLİ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): RAMAZAN KADİR DİRİK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Güneyde Sığacık Körfezi, kuzeyde Gülbahçe Körfezi'ne kadar devam eden, gidişi KB-GD ve KD-GB arasında değişen bir dizi faylardan oluşmuş Gülbahçe Fay Zonu ve Kuşçular-Urla Fay Zonu Batı Anadolu'da Karaburun yarımadasındaki en önemli yapısal unsurlar arasında yer alırlar. Gülbahçe Fay Zonu'nun İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) civarındakı kısımları ve Kuşçular-Urla Fay Zonu'nun kuzeybatı kesiminin neotektonik özellikleri ile sismik etkinliğinin incelenmesi ve tartışılması çalışmanın ana amacını oluşturur. Bölgede yüzeyleyen kayaçlar, temel ve örtü kayaçlar olmak üzere ikiye ayrılırlar: Nohutalan formasyonu ve Bornova Filiş Zonu'na ait kaya toplulukları temel kayaçları oluşturmaktadır. Örtü birimleri ise Alt-Orta Miyosen Yağcılar formasyonu, Alt Miyosen Gülbahçe volkanitleri, Orta-Üst Miyosen Urla volkanitleri ve Pleyistosen Ballıkaya çakıltaşı biriminden oluşur ve temel kayaçları açısal uyumsuzlukla örterler. Alüvyon yelpazeleri, yamaç molozları ve alüvyonlar güncel çökelleri oluştururlar. Ballıkaya segmenti, Söğütköy Fayı ve İçmeler Fayı, Gülbahçe Fay Zonu'nun kuzey kısmını oluşturmaktadır. Gülbahçe ve İYTE çevresindeki fayların topografik ve morfolojik belirtileri, bölgenin stres dağılımıyla olan ilişkileri, bu fayların genel olarak normal faylar ve doğrultu atımlı faylar olduğunu göstermiştir. İzmir Körfezi ve çevresindeki büyük ölçekli yapıların kinematik analizleri Geç Senozoyik zamanında hakim olan üç farklı deformasyon evresini belirtmektedir. Birinci evre, K-G yönlü genişleme ve D-B sıkışması karakterinde olup, normal bileşene sahip doğrultu atımlı fayların oluşmasını sağlayan Erken-Geç Miyosen aralığında gerçekleştiği düşünülen açılmalı-makaslamalı evredir. İkinci evre ise Miyosen yaşlı birimleri etkileyen, doğrultu atımlı faylar ve oblik/normal atımlı fayların kontrolünde şekillenen deformasyon ile açıklanmıştır. Bu evredeki gerilme rejimi K-G yöndeki sıkışmaya bağlı gelişen D-B açılma karakterindedir. İkinci evrenin Erken Pliyosen'de gerçekleştiği tahmin edilmektedir. Üçüncü evredeki verilere göre Kuvaterner-Holosen döneminde İzmir-Balıkesir Transfer Zonu (İBTZ) üzerinde, açılmalı-makaslamalı rejime bağlı, K-G, KD-GB yönde açılma, D-B ve KB-GD yönde ise sıkışma rejimleri etkilidir. Win-Tensor programı ile Angelier tarafından geliştirilen programda yapılan kinematik analizler sonucunda tez bölgesinde; Erken-Orta Miyosen yaşlı birimlerde K-G sıkışması ve D-B açılması, Pleyistosen ve daha genç birimlerde ise K-G yönlü açılma olan iki farklı deformasyon evresi vardır. Bu sonuçların İBTZ çalışmaları kapsamında belirlenen bölgesel gerilme rejimleri ile uyumlu olduğu görülmektedir. Yapılan bu analizler ve depremlerin merkez üslerinin dağılımları bu fay zonlarının potansiyel aktif hatlar olmasının yanında sismik aktivitesinin olduğunu da açıkça ortaya koymaktadır. Anahtar Kelimeler: Batı Anadolu, Neotektonik, Gülbahçe Fay Zonu, Kuşçular- Urla Fay Zonu, İzmir-Balıkesir Transfer Zonu, Kinematik Analiz, Gülbahçe, Urla, İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü.