Kan Donörlerinde olası İmmün Değişikliklerin Pteridin Yolağı ile İlişkili Parametrelerle Değerlendirilmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Farmasötik Toksiloji A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2012
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Songül Ünüvar
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Gönül Şahin
Danışman: Terken Baydar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Organ, doku ve kan transferleri çoğu koşulda hayat kurtarıcıdır. Kan bankaları, kanın uygun ve saf olduğundan ve herhangi bir enfeksiyon, hematolojik veya immunolojik hastalık bulundurmadığından emin olmakla yükümlüdürler. Nakil birimleri kanın toplama, tarama, görüntüleme ve depolama aşamalarında kan bankalarına güvenmektedirler. Neopterin, hücresel immün yanıtın önemli bir biyogöstergesidir. İnterferon gama (INF-gama) uyarısı ile monosit/makrofajlarca salınır. İnflamasyon ve enfeksiyon sürecinde neopterinin aracı ve düzenleyici olarak potansiyel bir görevi bulunmaktadır. Bu özelliği nedeniyle belli biyolojik sıvılarda neopterin konsantrasyonlarının tayini, tanı koyma, prognoz ve tedavi etkinliğinin izlenmesi ve belli faktörlere temasın erken dönemde belirlenmesinde önemlidir. Fiziksel muayenede belirti göstermedikleri halde yüksek neopterin düzeyine sahip olan kan donörlerinin düşük neopterin düzeylerine sahip donörlere oranla, subklinik akut enfeksiyonu olma olasılığının daha yüksek olduğu bildirilmiştir. Biyogöstergeler sağlık, zaman ve maliyet açısından kan transferinin güvenliği için önemlidir ve ölçümleri hem kan donörleri hem de alıcılar açısından önem arz etmektedir. Bu tez çalışmasında, neopterin konsantrasyonlarının ve triptofan yıkımının tayini ile 193 kan donöründe (44 kadın ve 149 erkek) immün değişiklikler incelenmiştir. Yaş dağılımı, cinsiyet, kan grubu ve Rh faktörü ile olası değişiklikler değerlendirilmiştir. Neopterin düzeyleri 2,8-36,8 nmol/L aralığında, triptofan yıkımının göstergesi olarak kinürenin triptofan oranının (Kyn/Trp) ise 17,2-76,4 mikromol/mmol arasında değiştiği saptanmıştır. Kyn/Trp düzeylerinin erkeklerde kadınlara oranla anlamlı yüksek olduğu bulunmuştur (p 0,05). Çalışmaya dahil edilen 193 donörden 5'i (%2,6) normal değerlerden yüksek neopterin düzeyine, %97,4'ü ise normal aralıkta neopterin düzeyine sahiptir. Sonuç olarak, hücresel immün sistem aktivasyonunu göstermesi nedeniyle, neopterin düzeylerinin 19 nmol/L'yi aştığı kan bağışı durumlarında güvenli transferi sağlamak için kanın transfer programından çıkarılması gerekmektedir. Kan bankalarında kan transferinden önce neopterin düzeylerinin rutin olarak analiz edilmesi göz önünde bulundurulmalıdır.