Kolorektal kanserli hastalarda serum d vitamini düzeyi ile D vitamini reseptör polimorfizmi ilişkisinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beslenme ve Diyetetik A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMİNE YASSIBAŞ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): FATMA GÜLHAN SAMUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Beslenmenin kolorektal kanser etiyolojisindeki rolünün anlaşılması önemli koruyucu stratejilerden biridir ve araştırmalar kolorektal kanser ve D vitamini ilişkisi üzerinde yoğunlaşmaktadır. Bu çalışma, kolorektal kanserli hastalarda serum D vitamini düzeyleri, D vitamini reseptör (VDR) polimorfizmleri, beslenme ve bazı yaşam tarzı faktörleri ile kolorektal kanser riski arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amacıyla planlanmış ve yürütülmüştür. Çalışmaya Nisan 2013-Temmuz 2014 tarihleri arasında Gazi Üniversitesi Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği'ne başvuran, son 3 ay içinde kolorektal kanser tanısı almış 51 hasta ile yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş, kanser veya kolon ile ilgili hastalığı ya da ailesinde kolorektal kanser öyküsü olmayan 51 birey katılmıştır. Tüm bireylere anket formu uygulanmıştır. Alınan kan örneklerinden serum 25(OH)D vitamini düzeyleri ve VDR polimorfizmleri (BsmI, ApaI, TaqI ve FokI) analizi yapılmıştır. Kolorektal kanser riski ile ilişkili olabilecek besinler, serum 25(OH)D vitamini düzeyleri ve VDR polimorfizmleri için lojistik regresyon analizi yapılmıştır. Serum 25(OH)D vitamini eksikliğinin ( 0.05). VDR geninin 4 farklı polimorfizmi ile kolorektal kanser riski arasında da anlamlı ilişki bulunmamakla birlikte ApaI polimorfizmi "Aa" genotipine sahip bireylerde kolorektal kanser riskinin azalabileceği (OR:0.589, %95GA:0.206-1.678) ve FokI polimorfizmi "Ff" genotipinin kolorektal kanser riskini artırabileceği (OR:1.436, %95GA:0.638-2.232) saptanmıştır. Normal serum D vitamini düzeylerinin sağlanması ve bireylerin sağlıklı beslenme konusunda bilinçlendirilmesi kolorektal kanser prevalansının azaltılmasında önemlidir. Ülkemizde VDR polimorfizmi genotiplerinin belirlenmesi ve kolorektal kanser ile ilişkisinin anlaşılabilmesi için daha ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.