Tipik ambalaj tasarımı ve tasarım farkındalık düzeyinin satın alma niyeti ve kalite algısına etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SANİYE BEYZA TOPCUGİL AYDOĞAN

Danışman: Öznur Özkan Tektaş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı, kolayda mallarda ambalaj tasarımlarımı elemanlarından renk ve şekil uyaranlarının tipik olup olmamasının tüketici satın alma niyeti ve kalite algısı üzerindeki etkisini araştırmaktır. Bu çalışmanın diğer bir amacı ise, tüketicilerin tasarım farkındalık düzeylerinin kolayda mallardaki tipik ve tipik olmayan ambalaj tercihiyle ilişkisini araştırmaktır. Bu çalışmada, kontrol gruplu son test tasarımlı kısmi deneysel bir araştırma yapılmıştır. Kolayda mal ambalajı olarak Türk kahvesi ambalajı tercih edilmiştir. Çalışma, benzer demografik özelliklere sahip 180 kişi üzerinde gerçekleştirilmiştir. Ambalajın renk ve şekil elemanları manipüle edilmiş ve elde edilen üç farklı ambalaj tasarımı, kontrol grubu ve iki deney grubu olmak üzere üç farklı grup üzerinde test edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, ambalaj unsurlarından tipik olmayan renk ve şekil faktörlerinin tüketici satın alma niyeti üzerinde bir farklılık oluşturmadığı ortaya çıkmıştır. Tipik olmayan bu unsurların, tüketicilerin kalite algılarında bir farklılık yarattığı da elde edilen sonuçlar arasındadır. Bu durum bize, tipik tasarımda olmayan ambalajların tüketiciler tarafından daha kalite algılansalar dahi bu algının tüketicilerin satın alma davranışı değiştirme riskini alacak kadar güçlü olmadığı yönündedir. Ambalaj tasarımdaki renk faktörünün mü yoksa şekil faktörünün mü tüketicinin satın alma davranışlarını ve kalite algılarını daha olumlu yönde etki edeceğine dair anlamlı bir sonuç elde edilememiştir.