Aile hekimlerinin periyodik muayene rehberine yönelik bilgi tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sağlık Yönetimi A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DENİZ TUGAY
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): MEHMET TOP
Özet:Bu araştırma ile ülke genelinde birinci basamak sağlık hizmeti sunan aile hekimlerinin mevzuat ile uygulamaya geçirilmemiş "Aile Hekimliği Uygulamasında Önerilen Periyodik Sağlık Muayeneleri ve Tarama Rehberine" yönelik bilgi, tutum ve davranışlarının tanımlanması amaçlanmaktadır. Araştırma, Türkiye'de önerilen tarama rehberi temel alınarak danışman ve araştırması tarafından geliştirilmiş soru formu ile gerçekleştirilmiştir. Soru formu aile hekimlerinin cevaplaması amacı ile Aile Hekimliği Uzaktan Eğitim Platformuna (AHUZEM) online olarak yüklenmiştir. Araştırmanın evrenini çalışmanın yapıldığı tarihte AHUZEM'e kayıtlı 20.518 aile hekimi oluşturmaktadır. Araştırmada herhangi bir örneklem yöntemi kullanılmamıştır. Tüm evrene ulaşmak hedeflenmiştir. Soru formu AHUZEM üzerinde 23 Ocak 2014-13 Şubat 2014 tarihleri arasında 20 gün süreyle tutulmuştur. Araştırma sonunda 5.183 aile hekimi uzaktan eğitim sisteminde yer alan soru formunu tamamen yanıtlamıştır. Dolayısı ile çalışmada evrenin %25,26'sına ulaşılmıştır. Verilerin istatistiksel analizleri ise SPSS 22.0 paket programında, ortalama, standart sapma, medyan ve mod, "t" testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), korelasyon, çok değişkenli regresyon ve post hoc testlerinden LSD testi kullanılarak yapılmıştır. Araştırmaya katılan 5183 aile hekimin 3743'ü erkek, 1440'ı kadındır. Aile hekimleri birinci basamakta periyodik sağlık muayenesini hastalar açısından yüksek düzeyde önemli görmektedir (x ̅: 4,12). Hekimler periyodik sağlık muayenesinin aile hekimliği uygulaması içerisinde pozitif (x ̅: 2,64) ya da negatif performans (x ̅: 1,94) ile zorunlu hale getirilmesi görüşüne katılmamaktadırlar. Aile hekimlerinin genel bilgi ortalaması 3,28, tutum ortalaması 3,47 ve davranış ortalaması 2,65 olarak hesaplanmıştır. Aile hekimlerinin genel bilgi ortalamaları unvana göre anlamlı farklılık göstermektedir (p<0,05). Aile hekimlerinin tutum ve davranış ortalamaları cinsiyete, sigara kullanıp kullanmama durumuna, alkol kullanıp kullanmama durumuna, kronik hastalığının var olup olmamasına, kanser hastası olup olmamasına göre anlamlı farklılık göstermektedir (p<0,05). Hekimlerin tutum ortalamaları ayrıca medeni duruma göre de anlamlı farklılık göstermektedir (p<0,05). Sonuç olarak aile hekimlerinin periyodik sağlık muayenesi ve ülkemiz için önerilen tarama rehberine yönelik bilgilerinin orta düzeyde olduğu ve tutumlarının bilgi düzeylerinden yüksek olsa da aynı düzeyde davranışa dönüşmediği ifade edilebilir. Periyodik Sağlık Muayenesi, Periyodik Sağlık Muayene Rehberi, Koruyucu Sağlık Hizmetleri, Sağlığın Geliştirilmesi, Aile Hekimliği.