Eşsiz yıllar müdahale programı çocuk boyutu'nun uyarlanması ve programın etkililiğinin araştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Temel Eğitim A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HATİCE UYSAL
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): BERRİN AKMAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın temel amacı "Eşsiz Yıllar Müdahale Programı Çocuk Boyutu"nun davranış problemleri, sosyal yetkinlik ve sosyal problem çözme becerileri üzerinde etkisini incelemektir. Araştırma ön test, son test, kontrol gruplu yarı deneysel desene uygun bir şekilde planlanmıştır. Araştırmada deney grubunda yer alan çocuklara uygulanan müdahale programının etkisini ölçmek amacı ile çocuklara ön test-son test ve kalıcılık testi uygulamaları yapılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2014-2015 eğitim-öğretim yılında Ankara ili Sincan ilçesindeki MEB'e bağlı resmi anaokullarına devam eden 48-66 ay grubu çocuklardan, deney ve kontrol gruplarını 14 kız 18 erkek çocuk olmak üzere toplam 32 çocuk oluşturmaktadır. Araştırmada, deney grubundaki çocuklara haftada 2 gün 2 saat olmak üzere on sekiz oturumluk Eşsiz Yıllar Müdahale Programı Çocuk Boyutu uygulanmıştır. Kontrol grubundaki çocuklara ise ön test uygulandıktan sonra 8 haftalık süreçte herhangi ek bir işlem yapılmamış, her iki gruba dahil olan çocuklar devam ettikleri sınıfta ortak olarak MEB 2013 Okul Öncesi Eğitim Programı almaya devam etmişlerdir. Deney grubundaki çocuklara uygulanan Eşsiz Yıllar Müdahale Programı Çocuk Boyutu'nun etkiliğini tespit etmek amacıyla deney ve kontrol grubundaki çocuklara programa başlamadan ön test, programın sonunda son test; ayrıca kalıcılığını belirlemek amacıyla dört hafta sonra kalıcılık testi uygulanmıştır. Araştırmanın verilerinin toplanmasında kişisel bilgi formu; Sübaşı ve Şehirli (2010) tarafından geliştirilen Çocuk Davranışlarını Değerlendirme Ölçeği; LaFreniere ve Dumas (1996) tarafından geliştirilen, güvenirlik ve geçerlilik çalışması Uysal ve Akman (2015) tarafından yapılan Sosyal Yetkinlik ve Davranış Değerlendirme Ölçeği ayrıca Webster-Stratton tarafından derlenen, Yılmaz'ın (2012) uyarladığı Wally Sosyal Problem Çözme Testi kullanılmıştır. Araştırma verilerinin istatistiksel analizinde çocukların davranış problemleri, sosyal yetkinlik ve sosyal problem çözme düzeylerine Eşsiz Yıllar Müdahale Programı Çocuk Boyutu'nun etkisi parametrik olmayan istatistik tekniklerinden Mann Whitney U-testi ile Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi sonuçları ile incelenmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre davranış problemleri açısından değerlendirildiğinde ön testler lehine bir etki bulunmuş iken sosyal yetkinlik ve sosyal problem çözme becerileri açısından etki son testler ve kalıcılık testleri lehinedir. Sonuçlar etki büyüklükleri kapsamında karşılaştırıldığında sosyal problem çözme becerisi için yüksek; sosyal yetkinlik becerisi için düşük bir etkiye sahip olduğu görülmüştür. Davranış problemleri açısından ise ortalama bir etkisi bulunmuştur. Eşsiz Yıllar Müdahale Programı Çocuk Boyutu, davranış problemleri ve sosyal yetkinlik becerisi için düşük bir güce sahip iken sosyal problem çözme becerisi için programın çok güçlü olduğu görülmüştür. Deneysel uygulama sonrasında Eşsiz Yıllar Müdahale Programı Çocuk Boyutu'na katılan çocuklar ile katılmayanların davranış problemleri ve sosyal problem çözme becerisi puanlarının arasında anlamlı bir fark olduğu belirlenmiştir. Bu araştırmada erken çocukluk dönemi çocuklarına yönelik geliştirilmiş olan EY Müdahale Programı Çocuk Boyutu'nun Türk kültürü için uyarlanılarak kullanılmasının etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.