Öğrenme nesnesinin yeniden kullanılabilirliğine yönelik yazarlık aracının tasarımı ve kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEHMET ALİ ÇİNİCİ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ARİF ALTUN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tasarım ve geliştirme araştırması olarak tasarlanan bu çalışma kapsamında, öngörülen standartlar doğrultusunda geliştirilmiş ve paketlenmiş öğrenme nesnelerinin (ÖN), öğretimsel ihtiyaçlar doğrultusunda düzenlenmesi ve yeniden paketlenmesi ile tekrar kullanılmasına imkân sağlayan bir yazarlık aracı geliştirilmiş ve değerlendirilmiştir. Çalışmada ilk olarak ÖN'lerin geliştirilmesi ve tekrar kullanılması süreci içerik ve tasarım, paylaşım ve teknoloji bakış açıları ile incelenmiş, ÖN'lerin tekrar kullanılabilirliğine ilişkin uygulama sorunları temel alınarak bir tekrar kullanılabilirlik modeli geliştirilmiş ve aracın kavramsal tasarımı yapılmıştır. Sonraki aşamada, bu sorunların çözümüne yönelik bir yazarlık aracı tasarlanarak geliştirilmiştir. Geliştirilen aracın kullanılabilirliğini ve etkililiğini değerlendirmek için Hacettepe Üniversitesi Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi (BÖTE) bölümünde lisansüstü eğitim yapanlardan oluşan 20 kişilik bir örneklem grubundan, geliştirilen aracı kullanarak öngörülen standartlar doğrultusunda paketlenmiş ÖN'leri kendi öğretimsel ihtiyaçlarına göre düzenlemeleri ve tekrar paketlemeleri istenmiştir. Ayrıca süreç içinde geliştirilen aracın kullanılabilirliği de, içerik yönetim sistemlerinin kullanılabilirliğini belirlemek üzere Altun, Yurdugül ve Gülbahar (2010) tarafından geliştirilen ölçeğin dört alt boyutu kullanılarak sürecin etkililiği değerlendirilmiştir. Kullanılabilirlik ile ilgili nicel veriler bu ölçek ile ve nitel veriler ise sözlü protokol analizi, gözlem ve görüşme tekniği ile toplanmıştır. Araştırma sonucunda, geliştirilen aracın, içerik geliştiriciler/öğretmenler için kullanılabilecek yararlı ve kullanışlı bir içerik düzenleme ve paketleme aracı olduğu bulunmuştur. İçeriklerin öğretimsel ihtiyaçlara göre düzenlenerek farklı ortamlarda tekrar kullanılabilirliği konusunda buna benzer yazarlık araçlarında sahip olması gereken özelliklere yönelik önerilerde bulunulmuştur. Anahtar sözcükler: Öğrenme nesnesi, içerik paketleme, yeniden kullanılabilirlik, yeniden amaçlandırma, üstveri, tasarım ve geliştirme araştırması.