Hastanelerde Çalışan ve Yönetici Bakış Açısıyla Görev Temelli ve Değer Temelli Performans Ölçümünün Çalışan Bağlılığı ve Ödüllendirme Üzerindeki Etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sağlık Yönetimi A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YASİN ARAS

Danışman: Oğuz Işık

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yirminci yüzyılda amaçlara göre yönetim yaklaşımının bir yansıması olarak daha çok verimlilik ve kontrol odaklı bir performans değerlendirmesi yapılmaktayken 21. yüzyıla gelindiğinde çalışanların hem kişisel ve örgütsel hedeflere ulaşıp ulaşmadıkları ve iş sorumluluklarını yerine getirip getirmediklerinin (görev temelli) hem de etik değerlerinin (değer temelli) ölçülmesine imkân tanıyan yeni bir performans değerlendirme yaklaşımı benimsenmiştir. Bu çalışmada sağlık çalışanlarının görev temelli ve değer temelli performanslarının çeşitli değişkenlere göre değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Üç farklı mülkiyetteki sağlık kuruluşunda görevli 498 sağlık çalışanının örnekleme dahil edildiği bu çalışmanın verileri Değer ve Görev Temelli Performans Değerlendirme anketi yoluyla toplanmıştır. Ankette bireysel ve kurumsal değişkenler, değer temelli performans değişkeni, görev temelli performans değişkeni, çalışan bağlılığı değişkeni ve çalışan ödüllendirme değişkenini ölçmeye yönelik sorular bulunmaktadır. Veri toplama işlemi iki aşamalı olarak gerçekleştirilmiştir. Birinci aşamada örneklemdeki tüm çalışanlar anketi kendi adına tamamlamıştır. İkinci aşamada ise, aynı çalışanların yöneticileri çalışanlarının performanslarını değerlendirmiştir. Verilerin analizi sonucunda değer temelli ve görev temelli performansın çalışma süresi ve hastane mülkiyetine göre farklılaştığı bulunmuştur (p<0,05). Çalışanların değer temelli ve görev temelli performanslarının çalışan bağlılığını ve ödüllendirilmesini anlamlı ve pozitif yönde etkilediği tespit edilmiştir (p<0,05). Çalışma bulgularından yola çıkılarak sağlık çalışanlarının performans değerlendirme yöntemi olarak görev temelli ve değer temelli performansın da kullanılabileceği düşünülmektedir. Hem sağlık kuruluşlarında hem de diğer sektörlerde görev temelli ve değer temelli performans değerlendirmesi yapılarak mikro ve mezo düzeyde daha kapsamlı performans değerlerine ulaşmanın mümkün olacağı ifade edilebilir.