Moğolistan ve Türkiye yükseköğretim sistemlerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Gantuul ODONT
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): YUSUF BADAVAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, Moğolistan ve Türkiye yükseköğretim alt sistemlerinin tarihsel gelişme aşamalarının, örgütsel yapılarının ve yönetsel işleyişlerinin nasıl olduğunu, benzer ve farklı yönlerinin neler olduğunu karşılaştırmalı olarak incelemektir.Araştırma, temel olarak doküman incelemesine dayalı olarak yürütülmüştür. Konu ile ilgili çeşitli kaynaklardan, iki ülkenin yükseköğretim sistemleriyle ilgili yürürlükte olan mevzuattan, internet ağı bilgilerinden, tez, kitap, dergi, makale gibi basılı bilimsel çalışmalardan yararlanılmıştır. Moğolistan ve Türkiye yükseköğretim alt sistemleri bazı alt problemler çerçevesinde ele alınarak incelenmiştir. Öncelikle Türkiye ve Moğolistan yükseköğretim alt sistemlerinin tarihsel gelişim aşamalarına ilişkin bulgu ve tartışmalara yer verilmiştir. Daha sonra iki ülkenin yükseköğretim alt sistemlerinin örgütsel yapıları incelenmiş, genel çerçeveyi çizen yasal düzenlemelere yer verilmiştir. Son olarak da, Türkiye ve Moğolistan yükseköğretim alt sistemlerindeki yönetim işlerinin uygulamada nasıl gerçekleştiği konusu, bu konularla ilgili araştırma bulguları çerçevesinde ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Çalışmada, Türkiye'de yükseköğretim alt sisteminde daha kapsamlı ve sık değişen yasal düzenlemelerin varlığı ile her iki ülke için de geçerli olmak üzere, sürekli büyüyen bir yükseköğretim alt sisteminin olduğu tespit edilmiştir. Yükseköğretim iki ülkede de merkeziyetçi sayılabilecek bir karaktere ve ağırlıklı olarak devlet tarafından finanse edilen bir yapıya sahiptir. Moğolistan yükseköğretim alt sisteminin daha esnek ve katılıma açık bir yapıda olduğunu destekler yönde bulgular mevcutken, yükseköğretim kurumlarını bir çatı altında toplayan, şemsiye kurum niteliğinde bir birimin olmamasının işleyiş açısından bazı düzensizliklere yol açtığına ilişkin araştırma bulgularının olduğu görülmektedir. Çalışmada ortaya çıkan bir başka sonuç da uluslararası değişim programlarına katılım oranının Türkiye'de daha yüksek olmasıdır. Ulaşılan sonuçlara dayalı olarak; Türkiye'de yükseköğretim alt sisteminin yönetimi konusunda eşgüdüm ve işbirliği sağlamanın ötesine geçebilecek aşırı merkeziyetçi yasal düzenleme ve uygulamalardan kaçınılmasına yönelik önerilere yer verilmiştir. Özellikle sistem içindeki farklı kurulların seçimi ve işleyişi konularında daha katılımcı düzenlemelere ve uygulamalara gidilebileceği önerilmiştir. Moğolistan için ise; yükseköğretim kurumlarını bir çatı altına toplayan merkezi ulusal bir kurumun oluşturulabileceği ve kurumların kendi olanaklarını kullanarak ek finansman kaynakları yaratabilmeleri konusunda yasal düzenlemelerin yapılabileceği önerilmiştir. Özel üniversitelerin açılma koşullarının ve denetimlerinin yeniden gözden geçirilmesi konularında da öneriler sunulmuştur. Anahtar sözcükler: Türk Eğitim Sistemi, Moğol Eğitim Sistemi, yükseköğretim, tarihsel gelişim, örgütsel yapı, yönetsel işleyiş.