Türkiye'de iş dünyası ve siyaset ilişkisi: TÜSİAD-AKP örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BİRCE BARLAS YILMAZ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): BİCAN ŞAHİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez, ekonomide güçlü bir yere sahip bir iş dünyası örgütü ve etkin bir çıkar grubu olan TÜSİAD'ın, AKP Hükümeti'nin iki dönem boyunca yürüttüğü (2002-2011) ekonomi politikaları üzerinde hangi konulara, ne şekilde etki etmeye çalıştığını tespit etmeyi amaçlamaktadır. Tez, aynı zamanda Türkiye'de iş dünyası örgütlenmeleri ile siyaset ilişkisinin gelişimiyle ilgili tarihsel bir resim sunmaktadır. 1980 sonrasında küresel ekonomiye entegre olma süreci hızlanan Türkiye'de iş dünyası siyaset ilişkilerinin kazandığı yeni boyut, 2002 sonrasında değişen siyasal ve ekonomik koşullarla farklılaşmaktadır. Bu süreçte iş dünyası örgütlenmeleri ile politik etkinlikleri daha çok önem kazanmaktadır. Neoplüralizm, bu etkinlikleri, piyasa ekonomisine sahip bir ülkede örgütlenmelerin sahip olduğu ekonomik güce, teknik bilgileri daha rahat edinebilmelerine, hükümete ulaşabilme rahatlıklarına ve kamuoyunu etkileyebilmelerine bağlı olarak açıklamaya çalışmaktadır. Neoplüralistlerden Charles Lindblom ise, piyasa sistemine sahip ülkelerde sistemin getirdiği avantajlar nedeni ile iş dünyasının politika karar süreçlerinde "ayrıcalıklı bir konumu" olduğunu ileri sürmektedir.Bu tez, yukarıda bahsedilen teorik arka plana dayanarak, TÜSİAD'ın, 2002-2011 dönemleri arasında AKP Hükümeti ile olan etkileşimlerini, hükümetin politikalarına hangi noktalarda ve hangi araçları kullanarak müdahale etmeye çalıştığını tespit etmektedir. Bu doğrultuda, iki seçim dönemi boyunca TÜSİAD ile AKP Hükümeti arasındaki etkileşimin yönü ve niteliği farklılaşmıştır. İlk dönemde TÜSİAD'ın politika talepleri ile hükümet politikalarının, ekonomik anlamda daha çok kesiştiği gözlemlenmektedir. Bu çerçevede, neoplüralist kuramın ilk dönem için açıklayıcı olduğu düşünülebilir. İkinci dönemde ise TÜSİAD'ın ekonomik alandaki politika talepleri ile hükümetin politika tercihleri farklılaşmaktadır. Bu bağlamda TÜSİAD'ın politika karar süreçlerinde pek etkili olmaması ve kuramın ileri sürdüğünün aksine bir gelişim izlemesi dolayısıyla, neoplüralizmin, Türkiye'de iş dünyası-hükümet ilişkilerini bir bütün olarak açıklamada yetersiz kaldığı söylenebilir. Anahtar Sözcükler: TÜSİAD, AKP, çıkar grupları, neoplüralizm, iş dünyası örgütleri