Kistik fibrozisli hastalarda malnütrisyon ve beslenme durumunun saptanması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beslenme ve Diyetetik A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HATİCE AKBIYIK
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HÜLYA GÖKMEN ÖZEL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Akbıyık H. Kistik Fibrozisli Hastalarda Malnütrisyon ve Beslenme Durumunun Saptanması. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Beslenme Bilimleri Yüksek Lisans Tezi. Ankara, 2014. Kistik fibrozisli hastalarda malnütrisyon ve beslenme durumunun saptanması amacıyla, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Göğüs Hastalıkları Bilim Dalı tarafından kistik fibrozis tanısı ile izlenen 2-20 yaş arası 166 hasta araştırma kapsamına alınmıştır. Çalışmaya alınan her hastanın ebeveynine anket formu uygulanarak, hastaya ait genel bilgiler, beslenme öyküsü ve 24 saatlik besin tüketim kaydı ve antropometrik ölçümleri alınmıştır. Araştırma kapsamına alınan hastaların %53'ü erkek, %47'si kızdır. Hastaların %10.1'inin yaşa göre vücut ağırlığı Z skoru değerleri, malnütrisyon olarak değerlendirilen -2SD'nin altında, %29.6'sı malnütrisyon riski altındadır. Hastaların %21.0'inin boy uzunluğu Z skoru değerleri, bodur olarak tanımlanan -2SD'nin altında, %33.3'ünün ≥ -2SD < -1SD arasındadır. Hastaların %25.3'ü sadece oral, %74.7'si hem oral hem enteral beslenmektedir. Hastaların %41'inin sabah öğününü atladığı, en fazla atlanan öğünün her yaş grubunda sabah öğünü olduğu bulunmuştur. Hastaların %67'sinin RDA'ya göre günlük enerji alımı yetersiz (<%120), %69.5'inin protein alımı yetersiz, %68.2'sinin karbonhidrat alımı yetersiz, %68.9'unun yağ alımı yetersizdir. Hastaların %98.1'inin diyetle A vitamini alımı, %100'ünün E vitamini alımı ve %82.3'ünün K vitamini alımı yetersizdir. Hastaların %81'inin diyetle folik asit alımı %55.4'ünün niasin alımı ve %50.6'sının C vitamini alımının yetersiz olduğu saptanmıştır. Mineral alımları açısından değerlendirildiğinde ise hastaların %66.4'ünün kalsiyum alımı, %44.5'inin demir alımı ve %13.4'ünün çinko alımının yetersiz olduğu bulunmuştur. Kistik fibrozisli hastalarda enerji dengesizliği, malabsorpsiyon, kronik infeksiyonlar, artmış metabolik hız, safra tuzlarının enterohepatik dolaşımında oluşan değişiklikler, antibiyotik kullanımı, gastroözofageal reflü, inatçı öksürük ve kronik psikososyal stresin neden olduğu anoreksi durumu nedeniyle malnütrisyon riski yüksektir. Kistik fibrozisli hastaların multidisipliner yaklaşım ile erken tanı, yakın takip, uygun tedavi ve ailelerin desteklenmesi ile hastaların beslenme durumundaki bozulma ve hastalığın kötü prognozu azaltılabilir.