Evde Parenteral Beslenme Uygulanan Hasta ve Yakınlarının Deneyimleri, Yaşadıkları Güçlükler ve Başetme Durumlarının Belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İç Hastalıkları Hemşireliği A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA TAMER
Danışman: Sevgisun Kapucu
Özet:
Üçüncü
basamak bir üniversite hastanesinden evde
parenteral beslenme (EPB) ile taburcu edilen, EPB uygulanan hasta ve
yakınlarının deneyimleri, yaşadıkları güçlükler ve baş etme durumlarının
belirlenmesi amacıyla 19.10.2020-30.11.2021 tarihleri arasında yapılan bu araştırma
Donabedian Modeli çerçevesinde yapı, süreç ve sonuç bağlamlarında yapılandırılmıştır.
Nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik desene göre yürütülen
araştırmada yarı yapılandırılmış görüşme, gözlem ve ileriye dönük izlem
yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmaya EPB alan 11 erişkin hasta ve uygulamayı yapan 11
hasta yakını dahil edilmiştir. Verilerin
analizi bilgisayar destekli nitel veri analiz programı olan MAXQDA
kullanılarak, Colaizzi’nin önerdiği içerik analizi yöntemine göre yapılmıştır. Çalışmamızda;
yapı göstergeleri başlığı altında hasta ve yakınları için 3 ana tema (evde bakım
ve izlem desteği, evde multidisipliner ekip tarafından destek alma gereksinimi
ve malzeme temininde zorluk); süreç göstergeleri başlığı altında
hasta ve yakınları için 4 ana tema (EPB’
ye uyum, EPB’ye ilişkin duygular, EPB’de yaşanan sorunlar, EPB’de baş etme
becerisi ve yönetimi), sonuç göstergeleri başlığı altında ise hasta ve
yakınları için 4 ana tema (memnuniyet,
yaşamın devamlılığına katkı, EPB komplikasyonları, fiziksel ve sosyal
kısıtlılık) ve hasta yakınları içinde ayrıca artmış bakım yükü olmak üzere toplamda 12 tema belirlenmiştir.
Çalışmamızın sonucunda; hasta yakınlarının EPB uygulama basamaklarına ve
kurallarına tam olarak uymadığı, EPB sürecine uyumu etkileyen önemli
faktörlerin; mali yük, beslenme destek ekibine ulaşım, evde izlem gereksinimi ve
multidisipliner bakım desteği olduğu, hasta ve yakınlarının ev ortamlarında EPB
almaktan ve destek görmekten memnun kaldıkları belirlenmiştir. Çalışmamızda EPB’de
komplikasyonlarını önleyerek olumlu sonuçları ve yaşam memnuniyetini artırmak için;
taburculuk öncesi verilen iyi yapılandırılmış EPB eğitimine, bu eğitimlerin
evde tekrarlanmasına, evde multidisipliner ekip tarafından hastanın bütüncül takibine
ve sosyo-ekonomik desteklere gereksinim duyulduğu belirlenmiş olup, EPB alan
hasta ve yakınlarının bu konulardaki gereksinimlerini gideren bakım
uygulamalarının oluşturulmasını önermekteyiz.