The effects of the gsk-3 inhibitor tdzd-8 on bipolar-like behavioral phenotype induced by high fructose corn syrup consumption in adolescent rats
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Tıbbi Farmakoloji, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: BARIŞ ALTEN
Danışman: Mehmet Yıldırım Sara
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çocuklar ve adölesanlar yüksek fruktozlu mısır şurubu (YFMŞ) ile tatlandırılmış içeceklerin baş tüketicileridirler. Adölesanlarda YFMŞ tüketiminin kardiyometabolik sonuçları iyi biliniyor olsa da nöropsikiyatrik sonuçları halen ortaya konamamıştır. Adölesan sıçanlar içeriği insan tüketimine sunulan tatlandırılmış içeceklere çok benzeyen %11 ağırlık/hacimce karbonhidrat içeren YFMŞ solüsyonuyla beslenmiştir. YFMŞ ile beslenmiş adölesan sıçanlar bipolar benzeri davranışsal fenotip ile beraber hipokampal CA3-CA1 sinapslarında hipereksitabilite göstermişlerdir. Bu sinaptik hipereksitabilite artmış presinaptik salıverilme ihtimali ile postsinaptik membrana yerleşebilecek AMPA reseptör havuzundaki artış ile ilişkilidir. Bu değişimlerden sırasıyla Na+/K+-ATPaz'ın (NKA) nöron spesifik α3 altbiriminin ifadesinin kontrolün %18±7'sine kadar azalması ve AMPA reseptörlerinin GluR1 altbiriminin ser845 fosforilasyonunun kontrolün 4.6±1.25 katı kadar artması sorumludur. TDZD-8 tedavisi YFMŞ tüketimi ile ilişkili hem davranışsal hem de elektrofizyolojik bozuklukları lityumun da duygudurum stabilleyici etkilerinin mekanizması olarak bilinen Glikojen Senteaz Kinaz-3 (GSK-3) inhibisyonuyla geri çevirmiştir. Hipokampal nöroinflamasyon ve local insülin direnci YFMŞ tüketimiyle bipolar benzeri davranışların ortaya çıkışını açıklayabilecek diğer mekanizmalar olarak öne sürülmüş olsa da bu tez böyle bir ilişkiyi ortaya koyamamıştır. Bu tez, adölesan sıçanlarda YFMŞ tüketiminin, bipolar bozukluğun en erken endofenotipik belirteçlerinden olan nöronal hipereksitabilite ve bipolar benzeri davranışsal fenotipe yol açtığını göstermiştir.