Travma yaşamış üniversite öğrencilerinde travma sonrası büyümeyi yordayan değişkenlerin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HAMİDE MERVE DOĞANÇAY

Danışman: Türkan Doğan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı travma yaşayan üniversite öğrencilerinin çeşitli demografik özelliklerine göre travma sonrası büyüme düzeyleri arasında anlamlı fark olup olmadığını ve bireylerin olay merkeziyeti, stresle başa çıkma becerileri ve temel inançlarda sarsılma düzeyinin travma sonrası büyümeyi yordayıp yordamadığını incelemektir. Ayrıca olay merkeziyetinin travma sonrası büyüme ve travma sonrası stres belirtileri ile ilişkisinin incelenmesi de bir diğer amaçtır. Araştırmanın çalışma grubu uygun örnekleme yöntemi ile ulaşılan 462 (%75.8 kadın, %24.2 erkek) üniversite öğrencisinden oluşmaktadır. Demografik Bilgi Formu, Travmatik Yaşantı Tarama Listesi, Travma Sonrası Büyüme Ölçeği-X, Travma Sonrası Stres Belirtileri Ölçeği, Olay Merkeziyeti Ölçeği, Temel İnançlar Envanteri ve Stresle Başa Çıkma Ölçeği veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Veriler, bağımsız örneklemler için t testi, tek yönlü ANOVA, Tukey testi, Games-Howell testi ve çoklu doğrusal regresyon analizi yöntemleriyle, SPSS 23 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda demografik özelliklerden fakülte, ebeveyn eğitim düzeyi ve travmatik olaydan algılanan etkilenme düzeyinin, travma sonrası büyüme düzeyi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı farka neden olduğu görülmüştür. Yapılan regresyon analizi sonucunda araştırma kapsamında ele alınan tüm stresle başa çıkma becerilerinin travma sonrası büyümenin istatistiksel olarak anlamlı pozitif yordayıcıları olduğu bulunmuştur. Ayrıca, kendine yönelik temel inançların travma sonrası büyümenin istatistiksel olarak anlamlı pozitif; diğerlerine yönelik temel inançların ise travma sonrası büyümenin istatistiksel olarak anlamlı negatif bir yordayıcısı olduğu saptanmıştır. Olay merkeziyetinin travma sonrası büyümenin istatistiksel olarak anlamlı bir yordayıcısı olmadığı belirlenmiştir. Son olarak olay merkeziyetinin hem travma sonrası büyüme hem de travma sonrası stres belirtileri ile ilişkili olduğu görülmüştür. Elde edilen bulgular ilgili literatür ışığında tartışılmıştır.