Osmanlı-Türk fikir hayatında felsefe arayışı: Feylesof Rıza Tevfik ve felsefesi üzerine bir araştırma

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DİLEK TIĞLIOĞLU

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): YUNUS KOÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, II. Meşrutiyet ve sonrası Türk düşüncesi, siyaseti ve edebiyatında önemli simâlardan biri olan Rıza Tevfik Bölükbaşı'nın, felsefî düşüncesini incelemek amacıyla hazırlanmıştır. İçinde yaşadığı topluma Batı felsefesini tanıtmak çabasında olan Rıza Tevfik'in felsefî yaklaşımı, hayatının ilk yıllarında tanıştığı Bektâşî geleneği ve sonraki yıllarda aldığı tıp eğitimi ile çift cihetli bir yapıya sahiptir. Çalışmanın ilk kısımda bu çift kanatlı düşünce perspektifinin anlaşılabilmesi için, Tıbbiye yıllarında tanıştığı ve etkilendiği pozitivizm ile Spencer felsefesi incelenmiştir. Diğer bölümünde ise, çocukluk yıllarında tanışıp, aşina olduğu ve sonraki yıllarda adeta yeniden keşfettiği Bektâşîlik konusunda yaptığı çalışmalar ve bu sayede oluşturmaya çalıştığı Doğu-Batı sentezi incelenmiştir. Bu çift taraflı yapıda Rıza Tevfik'in vurguladığı konular üzerinde özellikle durularak, oldukça geniş felsefî ve kültürel birikime sahip olan bu zâtın felsefî düşüncesi ortaya konmaya çalışılmıştır.