Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA) 2006 öğrenci anketinin kültürler arası eşdeğerliğinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUSTAFA ASİL

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): SELAHATTİN GELBAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA) 2006 kapsamında uygulanan öğrenci anketinin kültürler ve diller arası eşdeğerliği, Avustralya, Yeni Zelanda, Amerika Birleşik Devletleri ve Türkiye örneklemleri üzerinde karşılaştırmalı olarak incelenmiştir.Araştırmanın birinci aşamasında, öğrenci anketinin faktör yapısı doğrulayıcı faktör analizi (DFA) yöntemiyle incelenmiştir. İkinci aşamada ise, ortalama ve kovaryans modeline (OKM) (Sörbom, 1974) dayanan çoklu grup doğrulayıcı faktör analizi (ÇG-DFA) kullanılarak anket maddelerinin farklı kültürler ve diller arasında değişen madde fonksiyonu (DMF) gösterip göstermediği araştırılmıştır. Son aşamada, uzman görüşlerine başvurularak, maddelerin DMF göstermesinin nedenleri belirlenmeye çalışılmıştır.DFA sonuçları ölçme modelinin tüm kültürlerde aynı faktör yapısına sahip olduğunu göstermiştir. ÇG-DFA bulguları ülkeler arasında farklı fonksiyon gösteren maddelerin olduğunu ortaya koymuştur. Ülkeler arasında dilsel ve kültürel farklılıklar arttıkça DMF gösteren maddelerin sayısının da arttığı gözlenmiştir. Maddelerin DMF göstermesinin nedenlerinin çeviri problemleri ve kültürel farklılıklar olduğu sonucuna varılmıştır.