Dijital sosyoloji perspektifinden toplumsal değerlerin değişme sürecinde youtuberlar: İlköğretim öğrencileri örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyoloji A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF ÖZUZ
Danışman: Tuğça Poyraz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırma günümüzde etkisi gittikçe artmakta olan dijitalleşme süreçlerinin, YouTube'un ve YouTuberlar'ın çocuklar üzerindeki yansımalarını dijital sosyoloji bağlamında incelemeyi ve bu yansımaları anlamayı amaçlamaktadır. Bu amaçla araştırma, dijital devrim sonucunda gerçekleşen kültürden dijital kültüre geçiş sürecinin, YouTube'un ve özellikle YouTuberlar'ın; dijital yerlilerin sosyalizasyon, çocukluğun diğitalleşmesi ve dijital gözetime dahil olma durumlarına yansımalarını incelemektedir. Ayrıca gözetim toplumunda ebeveyn gözetiminin kazandığı boyutu, bu süreçler doğrultusunda toplumsal değerlerde ve bireylerin sosyal iletişimlerindeki değişimi, bedenlerini algılama, bedenleşme ve son olarak kimliklerini oluşturma süreçlerini değerlendirmektedir. Araştırma, Ankara'da yaşayan ilköğretim düzeyindeki 11 devlet okulu öğrencisi ve 12 özel okul öğrencisi ile derinlemesine görüşme yapılarak gerçekleştirilmiş, her iki okul türünün verileri karşılaştırılmıştır. Bunun yanı sıra YouTube'da netnografik araştırmalar gerçekleştirilmiş ve araştırılan alanın özellikleri belirlenmeye çalışılmıştır. Katılımcıların konuyla ilgili durumlara yükledikleri anlamlara ulaşma hedefinden dolayı araştırma inşacı bir yaklaşımla, nitel araştırma yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, dijital kültürün çocuklar üzerinde ciddi bir etkiye sahip olduğu, YouTuberlık'ın ve YouTuberlar'ın çocuklar için fazlaca önemli olduğu, çocukluğun dijitalleştiği, sosyal ilişkilerin farklı bir boyut kazandığı ve ailelerin çocukların bu ortamda karşılaştığı ya da karşılaşabileceği tehlikelerin farkında olmaları gerektiği anlaşılmıştır. Dijital nesil denilen bu nesilde çocukların dijital bir habitusa sahip oldukları bunun ise bambaşka bir kimlik modeli oluşmasına neden olduğu belirlenerek, bu kimlik türünün özellikleri açıklanarak, bu kimlik, ''yapay yansıtma kimliği'' olarak kavramsallaştırılmaya çalışılmıştır.