Madde takımlarının güvenirlik ve değişen madde fonksiyonu üzerine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLŞEN TAŞDELEN TEKER
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): NURİ DOĞAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, yerel madde bağımlılığı gösteren madde takımları üzerinde güvenirlik ve değişen madde fonksiyonu (DMF) analizleri yürütülmüştür. Her bir madde takımında yer alan madde sayıları birbirinden farklılık gösterdiğinden güvenirlik analizleri dengelenmemiş desenlerde genellenebilirlik (G) kuramı yürütülerek gerçekleştirilmiştir. Değişen madde fonksiyonu analizleri ise madde takımı etkisini ele alan ve almayan yöntemler ile cinsiyet ve bölüm değişkenleri üzerinden yürütülmüştür. Çalışmada kullanılan veri seti, bir devlet üniversitesinin Yabancı Diller Yüksek Okulu tarafından yürütülen İngilizce Yeterlik Sınavındaki altı madde takımında yer alan 20 maddeye 1500 öğrencinin verdikleri cevaplardan elde edilmiştir. Testin hem bütününe yönelik hem de cinsiyet ve bölüme göre ayrı ayrı olmak üzere betimsel istatistikler ve madde istatistikleri hesaplanmıştır. Çalışmanın amaçlarından biri, madde takımlarından oluşan testlerin güvenirliğe etkisini belirlenmek olduğu için, madde takımı etkisinin ele alınıp alınmadığı durumlar için elde edilen güvenirlik katsayıları karşılaştırılmıştır. Bu bağlamda yürütülen G kuramı analizleri sonucu madde takımı etkisi ele alınmadığında kestirilen G ve Phi katsayılarının madde takımı etkisi ele alındığında kestirilen G ve Phi katsayılarından daha yüksek olduğu görülmüştür. Diğer bir ifadeyle madde takımı etkisi ele alınmadığında güvenirliğin görece yüksek kestirildiği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmada elde edilen sonuçlar doğrultusunda güvenirliği artırmak adına madde takımı sayısındaki artışın, madde takımlarını oluşturan madde sayısındaki artıştan daha etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca testte yer alan madde takımlarını oluşturan madde sayıları bir madde takımından diğerine fazlasıyla değiştiğinde, bu durumun güvenirliği olumsuz etkilediği görülmüştür. Çalışmada ayrıca, madde takımlarının değişen madde fonksiyonuna (DMF) etkisini belirlemek adına, madde takımı etkisini ele alan ve almayan iki yöntem kullanılmış ve sonuçlar karşılaştırılmıştır. Madde takımı etkisini ele alan DMF belirleme yöntemi ile hem anlamlı düzeyde DMF gösteren madde sayısı hem de kestirilen DMF düzeyi madde takımı etkisini ele almayan yönteme oranla daha fazla çıkmıştır. DMF gösteren maddelerin eşit yetenek düzeyindeki gruplar için farklı işlemelerinin nedenleri uzman görüşleri yardımıyla araştırılmıştır. Anahtar sözcükler: Madde takımı, güvenirlik, değişen madde fonksiyonu, genellenebilirlik kuramı, çok boyutlu madde tepki kuramı, madde takımı tepki kuramı, yerel madde bağımsızlığı