Tıp hekimlerinin ve veteriner hekimlerinin tek sağlık kavramı konusundaki farkındalık durumlarının ve yaklaşımlarının saptanması araştırması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEYNEP ÖZGE ÖZGÜLER
Danışman: Dilek Aslan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tek Sağlık, insanlar, hayvanlar ve paylaşılan ekosistemler arasındaki sağlık ilişkilerini inceler. Bu yaklaşım, sağlığın bütünsel tanımı içinde önemli bir yere sahiptir ve zoonotik hastalıkların önlenmesi başta olmak üzere sağlıkla ilgili yaşanılan pek çok sorunun çözümü için anahtar rol oynamaktadır. Tanımlayıcı tipteki bu araştırmada, Ankara Tabip Odası ve Ankara Bölgesi Veteriner Hekimler Odası üyesi hekimlerin Tek Sağlık kavramı konusundaki farkındalık ve yaklaşımlarının saptanması amaçlanmıştır. Araştırmanın verileri niceliksel ve yarı yapılandırılmış görüşmeleri içeren niteliksel olmak üzere iki alt bölümde toplanmıştır. Niceliksel veriler odalara kayıtlı hekimlere e-posta aracılığı ile iletilen veri toplama formu aracılığı ile toplanmıştır. Veriler 24 Şubat ve 24 Nisan 2020 tarihleri arasında toplanmıştır. Formu tamamlayan 74 tıp hekimi, 221 veteriner hekim olmak üzere toplam 295 kişi çalışmada yer almıştır. Tıp hekimlerinin %63,5'i, veteriner hekimlerin %6,3'ünün kavramı duymadığı, kavramı uygulamalarına yansıtanların az olduğu, kavramı ve çalışmalarının ilgilendirdiği disiplinlerin çok çeşitli olduğu görüşünün yaygın olduğu ancak cevaplayanların çoğunun uygulamalarında farklı disiplinler ve sektörlerle birlikte çalışmadığı anlaşılmıştır. Araştırmaya katılmış olan tıp hekimlerinin %95,9'unun, veteriner hekimlerin %71,5'inin kavramla ilgili eğitim almamış oldukları anlaşılmıştır. Niceliksel verilerin yanı sıra araştırma kapsamında yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığı ile her iki meslek odasının yöneticilerinin görüşleri alınmıştır. Görüşmeler 13 ve 22 Haziran 2020 tarihlerinde çevrim içi olarak tamamlanmıştır. Görüşülen hekimler Tek Sağlık konusundaki farkındalık ve uygulamaların geliştirilebileceğini düşünmektedirler. Tek Sağlık konusunda; müfredatlara kavramın entegrasayonu, ortak eğitim çalışmalarının düzenlenmesi, ortak araştırmaların yapılması, iş birliklerine öncelik veren çalışmaların planlanması ve düzenlenmesi farkındalık ve uygulamalarda sözü edilen eksikliklerin tamamlanmasına katkı sağlayabilecektir. Çoklu sektörlerin, uzmanlıkların, ekolojik sağlık, sosyal sağlık, insan ve hayvan sağlığı komponentlerinin birlikte ele alınması ve farklı araştırma ve müdahale tiplerinin bir araya getirilerek çalışmalar yapılmasını gerektirmesi Tek Sağlık uygulamalarını karmaşık ve zor hale getirebilmektedir. Türk Tabipleri Birliği ve Türk Veteriner Hekimleri Birliği'nin "Tek Dünya Tek Sağlık" konusunda yayınladığı ortak deklarasyonda, konuyla ilgili eğitim, mevzuat ve uygulamaya ilişkin çalışmaların yapması gerekliliğini öne sürmüş ve her iki meslek örgütü tarafından kararlaştırılan önerilere yer vermiştir.Farklı konularda çalışan hekimlerin ve veteriner hekimlerin Tek Sağlık ile ilgili konularda klinikte çalışırken, araştırma planlarken, sağlık politikaları planlarken, sağlık müdahalesi uygularken, sağlık eğitimi verirken, disiplinler arası bilgi paylaşırken ve sektörler arası iletişimlerinde Tek Sağlık Kavramı konusundaki, farkındalık ve yaklaşımlarını anlamak için bir anket çalışması yapılması planlanmıştır. Ankara Tabip Odası ve Ankara Bölgesi Veteriner Hekimleri Odası hekimlerine Tek Sağlık kavramı konusunda yapılacak bu araştırma ile tıp hekimlerinin ve veteriner hekimlerin Tek Sağlık Kavramı Konusundaki farkındalık durumlarının ve yaklaşımlarının saptanması amaçlanmaktadır. Sürecin mesleki uygulamalardaki gelişimine katkı sağlanması da planlanmıştır.