Farklı motivasyonel iklimlere göre işlenen beden eğitimi derslerinin öğrencilerin başarı hedefleri, motivasyonel stratejileri ve beden eğitimine ilişkin tutumları üzerine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Spor Bilimleri ve Teknolojisi A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE GÖKÇE ERTURAN İLKER
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): GIYASETTİN DEMİRHAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, farklı motivasyonel iklimlere göre işlenen beden eğitimi derslerinde öğrencilerin başarı hedefleri, motivasyonel stratejileri ve beden eğitimine ilişkin tutum erişi puan ortalamaları arasında anlamlı fark olup olmadığını araştırmaktır. Araştırmada, kontrol gruplu ön test ve son testin bulunduğu bir deney deseni kullanılmıştır. Araştırmanın üç farklı deney grubunu, bir devlet lisesinde dokuzuncu sınıf düzeyinde öğrenim görmekte olan 81 (40 kız, 41 erkek) öğrenci, kontrol grubunu ise 28 (14 kız, 14 erkek) öğrenci oluşturmaktadır. 2009-2010 eğitim öğretim yılı birinci dönem başında deney ve kontrol gruplarında yer alan öğrencilere Üçlü Motivasyonel İklim Ölçeği Üçlü Başarı Hedefi Ölçeği, , Öğrenmeye İlişkin Motivasyonel Stratejiler Ölçeği ve Beden Eğitimi ve Spora İlişkin Tutum Ölçeği II uygulanmıştır. Araştırmacı, ustalık, performans yaklaşımı ve performans kaçınımı iklimi deney gruplarının beden eğitimi derslerini 12 hafta boyunca aynı ders planlarına göre spor salonunda yürütmüştür. Kontrol grubunu oluşturan sınıfın beden eğitimi dersleri okulun beden eğitimi öğretmeni tarafından yürütülmüştür. Her deney grubunda araştırmacı tarafından farklı bir motivasyonel iklim, Motivasyonel İklim Gözlemci Kontrol Listesi temel alınarak oluşturulmuştur. On üçüncü hafta her deney grubu ile ayrı bir odak grup görüşmesi yapılmıştır. Her deney grubu ile yapılan odak grup görüşmesinde, o deney grubuna uygulanan motivasyonel iklim uygulamaları hakkında öğrencilerin görüşlerini almak amaçlanmıştır. Nitel veriler betimsel analizle incelenmiş ve yorumlanmıştır. Derslerin bitimindeki on dördüncü hafta deney ve kontrol gruplarına son testler uygulanmıştır. Deney ve kontrol gruplarında yer alan öğrencilerin Üçlü Motivasyonel İklim Ölçeğinden aldıkları erişi puanlarına 4x3 MANOVA uygulanmış ve öğrencilerin beden eğitimi derslerinin motivasyonel iklimine ilişkin algıları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur [Wilks' ? = .958, F (3, 106) = 1.506, ?2 = .042 ve p = .004]. Öğrencilerin Üçlü Başarı Hedefi Ölçeğinden aldıkları erişi puanlarına 4x3 MANOVA uygulanmış ve beden eğitimi derslerinin motivasyonel iklimlerinin öğrencilerin başarı hedefleri üzerine etkisi anlamlı bulunmuştur [Wilks' ? = .870, F (3, 106) = 5.100, ?2 = .130 ve p = . 002]. Öğrencilerin Öğrenmeye İlişkin Motivasyonel Stratejiler Ölçeğinden aldıkları erişi puanlarına 4x5 MANOVA uygulanmış ve beden eğitimi derslerinin motivasyonel iklimlerinin öğrencilerin bilişsel strateji kullanımları, öz-yeterlikleri ve içsel değerleri üzerine etkisi anlamlı bulunmuştur [Wilks' ? = .749, F (3, 106) = 6.709, ?2= .251 ve p =.000]. Öğrencilerin Beden Eğitimi ve Spora İlişkin Tutum Ölçeği II'den aldıkları erişi puanlarına Tek Yönlü Varyans Analizi uygulanmış ve beden eğitimi derslerinin motivasyonel iklimlerinin öğrencilerin beden eğitimine ilişkin tutumları üzerine etkisi istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur [F (3, 106) = 12.442, p = .000]. Sonuç olarak beden eğitimi derslerinde ustalık ve performans yaklaşımı ikliminin öğrencilerde bilişsel ve duyuşsal yönden daha olumlu çıktılar sağladığı görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Beden eğitimi, motivasyonel iklim, başarı hedefi, motivasyonel strateji, beden eğitimine ilişkin tutum