Karşılanamayan sağlık ihtiyaçları ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesinin belirleyicileri: Dolaşım sistemi hastalıkları üzerine bir araştırma
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, SAĞLIK YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BİROL YETİM
Danışman: Özgür Uğurluoğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sağlık, insanlık tarihi kadar eski bir kavramdır. Ancak sağlığın nasıl sağlanacağı, halen tartışmalıdır. Sağlık; çevre, yaşam tarzı ve genetik özellikler gibi çok sayıda faktörden etkilenmektedir. Sağlık hizmetlerinin ise sağlık statüsünü etkilediği ileri sürülmektedir. Sağlık hizmetlerinin ihtiyaç anında kullanılabilir olması gerekmektedir. Bu duruma engel olan çok sayıda faktör bulunmaktadır. Bu faktörlerin başında, ödeme güçlüğü ve sağlık sistemi ile ilgili sorunlar gelmektedir. Bu sorunlar nedeniyle giderilemeyen ihtiyaçlara da karşılanamayan sağlık ihtiyaçları adı verilmektedir. Literatürde konu ile ilgili çok sayıda çalışma olduğu görülmektedir. Ancak bu konunun Türkiye'de yeterince ele alınmadığı düşünülmektedir. Ayrıca Türkiye'de karşılanamayan sağlık ihtiyaçlarının yaşam kalitesi üzerindeki etkileri de net değildir. Bu nedenle bu çalışmada, Türkiye'de karşılanamayan sağlık ihtiyaçları ve bu durumun sağlık ile ilişkili yaşam kalitesi üzerindeki etkileri ele alınmıştır. Bu çalışmada ayrıca dolaşım sistemi hastalarında bu türden sorunların görülme sıklığı da ele alınan konular arasında yer almaktadır. Çalışmanın amaçlarına ulaşabilmek için TÜİK tarafından yayınlanan sağlık araştırmaları kullanılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiklerden, fark testlerinden ve regresyon analizlerinden yararlanılmıştır. Çalışma sonucunda, Türkiye'de çok sayıda karşılanamayan sağlık ihtiyacı olduğu ve bu durumun yaşam kalitesi üzerinde olumsuz etkilere sahip olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca bireysel ve demografik özelliklerin de karşılanamayan sağlık ihtiyaçları ve yaşam kalitesi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Kadınlarda, daha düşük bir eğitim ve gelir düzeyine sahip bireylerde ve dolaşım sistemi hastalarında karşılanamayan ihtiyaçların daha fazla olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak, söz konusu grupların finansal açıdan desteklenmesi, eğitim ve gelir düzeylerinin iyileştirilmesi ve sağlık sisteminin de ihtiyaçları ile uyumlu hale getirilmesi önerilmektedir.