Dönüşümsel liderlik ile duygusal zeka arasındaki ilişki: Kar amacı gütmeyen bir hizmet örgütünde çalışma


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FUNDA ELMAS KELSAY

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HATİCE AZİZE ERGENELİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın temel amacı, dönüşümsel liderlik boyutları ile genel duygusal zeka ve duygusal zeka boyutları arasındaki ilişkilerin incelenmesidir.Dönüşümsel liderlik, izleyenlerin motivasyon ve başarılarının derecesini hiç kimsenin beklemediği düzeylere taşıyıp, onları sahip oldukları potansiyelin en üst sınırlarına götürme süreci olarak tanımlanabilmektedir. Bu çalışmada dönüşümsel liderlik Kouzes ve Posner tarafından tanımlanmış olan 5 alt boyut altında incelenmiştir. Bu boyutlar; model olma, ilham verme, mücadeleye davet, muktedir kılmak ve cesaret vermek' dir. Dönüşümsel liderliği etkileyen faktörlerden biri olan duygusal zeka, etkili ve yüksek performans seviyelerine ulaşmak için, kişinin kendi ve diğerleri hakkındaki duygusal bilgileri tanıyabilme, anlayabilme ve kullanabilme yeteneğidir. Bu çalışmada duygusal zeka Wong ve Law tarafından tanımlanmış olan 4 alt boyut altında incelenmiştir.Bunlar; kendi duygularının değerlendirilmesi, diğerlerinin duygularının değerlendirilmesi, duyguların kullanılması ve duyguların düzenlenmesi ` dir.Dönüşümsel liderlik ile duygusal zeka arasında daha önceden yapılan çalışmaların bir kısmı işletme öğrencilerine, bir kısmı liderlik deneyimi olmayan genç bireylere, bir kısmı ise homojen özelliklere sahip küçük örneklemlere uygulanmıştır. Bu çalışmada ise deneyimi yüksek, farklı liderlerle, farklı ekonomik koşullarda çalışmış ve hatta zaman zaman kendisi liderlik yapmış olan bireyler örneklem olarak seçilmiştir.Çalışmada değişkenler arasındaki ilişkileri incelemek amacıyla, A.B.D.'de kar amacı gütmeyen bir hizmet örgütünün üyeleri örneklem olarak seçilmiştir. Araştırmada 158 kişiye Wong ve Law' un WLEIS duygusal zeka ölçeği ve Kouzes ve Posner'ın LPI liderlik ölçeği uygulanmış, veriler korelasyon ve hiyerarşik regresyon analizleri ile değerlendirilmiştir.Bulgulara göre dönüşümsel liderliğin genelde duygusal zeka ile ilişkili olduğu hatta dönüşümsel liderliğin cesaret verme alt boyutu haricindeki boyutların duygusal zekanın duyguların kullanılması alt boyutu ile ilişkili olduğu anlaşılmıştır. Her ne kadar dönüşümsel liderliğin cesaret verme alt boyutu çalışmaya katılan bireylerin genel duygusal zeka düzeyleri ile ilişkili bulunmasa da, bu boyutun duygusal zekanın diğerlerinin duygularının değerlendirilmesi alt boyutu ile ilişkili olduğu görülmüştür. Yapılan çalışmanın sonuçları ayrıca, ?muktedir kılmak? davranışının en sık kullanılan dönüşümsel liderlik davranışı; ?duyguların kullanılması? nın ise en önemli duygusal zeka alt boyutu olduğunu göstermiştir.