Türkiye'de doğrudan yabancı yatırımların bölge bazında belirleyicilerinin yeni iktisadi coğrafya teorisi kapsamında incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HAVVA SERİM
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ÖZGÜR TEOMAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İktisadi kalkınma ülkelerin gerçekleştirmesi gereken en önemli amaçların başında gelmektedir. Ülkenin kalkınması ise, öncelikle ülke içindeki bölgelerin kalkınması ile mümkün olmaktadır. Bu nedenle özellikle İkinci Dünya Savaşı yıllarından itibaren bölgesel analizin önem kazandığı görülmektedir. Bölgesel analizin yer aldığı teoriler hızla gelişirken, Yeni İktisadi Coğrafya Teorisinin, geliştirdiği bütüncül bakış açısıyla, bölgesel iktisadi kalkınma teorileri arasında kendine ayrı bir yer edindiği anlaşılmaktadır. Diğer taraftan, değişen dünya koşullarında kalkınmayı gerçekleştirecek olan araçlar da değişmekte; uluslararası sermayeli şirketler tarafından yapılan yatırımlar gittikçe önem kazanmaktadır. Bu bağlamda çalışmada, bölgesel iktisadi kalkınma teorilerinin en güncellerinden biri olan Yeni İktisadi Coğrafya Teorisi yaklaşımı doğrultusunda, kalkınma aracı olarak kabul edilen doğrudan yabancı yatırımların belirleyicilerine odaklanılmaktadır. Çalışma, temel kalkınma ve bölgesel iktisadi kalkınma teorileri incelendikten ve bölgesel iktisadi kalkınma ile doğrudan yabancı yatırımlar ilişkisi kurulduktan sonra, Türkiye?de sanayi sektöründeki uluslararası sermayeli şirketlerin yatırım projelerinin belirleyicileri araştırmasıyla son bulmaktadır. 2005-2011 yılları arası, Türkiye?deki 26 bölge için panel veri analizi tekniğiyle araştırılan çalışmada geleneksel faktörlerin yanı sıra, Yeni İktisadi Coğrafya Teorisi araçlarından da faydalanılmaktadır. Modelin sonuçlarına göre, sanayi sektöründeki uluslararası sermayeli şirketlerin projelerinde, sanayileşme düzeyi, işgücü piyasasının durumu, altyapı olanakları ve piyasaya/merkeze yakınlık belirleyici olmaktadır.