Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Maliye A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA YAŞAR
Danışman: İrem Didinmez
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Öncelikli bütçeleme, kaynakların belirli bir amaca odaklanması ve bütçe döngüsü araçlarıyla daha üst düzey sonuçlar elde etme çabasıdır. İlgili kapsamda son dönemde toplumsal cinsiyet eşitliği önceliğini sağlamak için toplumsal cinsiyet bütçesi, iklim değişikliği ve çevre öncelikleri için ise yeşil bütçe gibi daha kapsayıcı yaklaşımlar benimsenmiştir. Bu çevçevede çalışmanın amacı, söz konusu bütçe yaklaşımlarının temel esaslarını belirlemek ve Türkiye'deki durumu incelemektir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda Türkiye'de bütçe programlarının cinsiyet eşitliğini yeterince vurgulamadığı ve politika öncelikleri içinde cinsiyet temelli politikaların sınırlı kaldığı tespit edilmiştir. Bu çerçevede kamu idarelerinin cinsiyet perspektifini politika yapımı ve bütçeleme süreçlerine entegre etmelerine, farkındalık oluşturmalarına ve cinsiyete duyarlı veri ve istatistik üretmelerine ihtiyaç duyulduğu görülmüştür. Yeşil bütçe açısından, bütçe programlarının sürdürülebilir iklim ve çevre hedeflerini dikkate aldığı; ancak belirlenen hedeflere ulaşılamadığı tespit edilmiştir. Bütçe programlarının yeşil bütçe ilkelerini benimsemesi, kaynakların yeşil projelere yönlendirilmesi, iklim politikalarının etkin bir şekilde uygulanması, Türkiye'de çevresel etkilerin belirlenmesi için yeşil etiketleme sisteminin hayata geçirilmesi ve denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.