Anayasa mahkemesi kararları ışığında idarî yargının görev alanı
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Hukuku A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DURMUŞ KILINÇ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ÖZGE OKAY TEKİNSOY
Özet:Anayasa'nın 125'inci maddesi gereği idarenin işlem ve eylemleri yargı denetimine tabidir. İdarî rejimi kabul etmiş olan ülkemizde bu denetim, elbette, idarî yargı tarafından yapılacaktır. Bununla birlikte idarenin idarî nitelik taşımayan tasarruflarının yargılaması adlî yargının görevidir. İdarî yargının görev alanını belirlemek amacıyla bir takım ölçütler ortaya konulmuştur. Bunlar kamu gücü, kamu hizmeti, idarî işlem, idarî eylem ve idarî sözleşme ölçütleridir. Yargı yerleri bu ölçütlere bakarak davanın adlî yargı yerlerinde mi yoksa idare mahkemelerinde mi görüleceğine karar verir. İdarî yargının görev alanı bu şekilde belirleniyor olmasına rağmen yasama organı, bazı uyuşmazlıkların adliye mahkemelerinde görülmesine yönelik düzenlemeler yapmaktadır. İdari rejimin varlığının Anayasa tarafından temin edildiği düşünüldüğünde yapılan bu düzenlemelerin Anayasa karşısındaki konumu tartışmalıdır. Yasaların anayasaya uygunluğunu denetlemekle görevli Anayasa Mahkemesi, idarî nitelikteki uyuşmazlıkların adlî yargının görev alanına sokulmasına dair düzenlemeleri de inceleyecek olan yerdir. Mahkemenin yaklaşımı Anayasa'nın hükümlerinin yorumlanmasında ve gelecekte yapılacak düzenlemelerde yol gösterici olacaktır. 1961 Anayasası döneminde bu tür kanunların Anayasa'ya aykırı olduğuna karar veren Anayasa Mahkemesi 1982 Anayasasının ilk yıllarında bu tavrını sürdürmüştür. Fakat Mahkeme zamanla bu görüşünü değiştirerek, yasama organının belli şartlar altında bu tür yasal düzenlemeler yapmaya yetkili olduğuna karar vermiştir. Bu şartlar, yapılan düzenlemelerin kamu yararına ve haklı nedene dayanmasıdır. Bunun yanında, yasa, yargılamanın bütünlüğünü de bozmamalıdır.