A case study on the two Turkish translations of Paul Auster's City of Glass

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mütercim Tercümanlık A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: İPEK HÜYÜKLÜ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ELİF ERSÖZLÜ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı, Paul Auster'ın Cam Kent romanının iki farklı çevirisinde çevirmene zorluk yaratacak öğelerin çevirmenler tarafından nasıl çevrildiğini Venuti'nin yerlileştirme ve yabancılaştırma kavramları ışığı altında analiz ederek çevirmenlerin uyguladıkları stratejileri tespit etmektir. Bunun yanı sıra Venuti'nin çevirmenin görünürlüğü ve görünmezliği yaklaşımları temel alınarak hangi çevirmenin daha görünür ya da görünmez olduğunu ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, çevirmenler için zorluk yaratan öğelerin sıklıkla kullanıldığı ve postmodern biçemiyle bilinen Paul Auster'a ait Cam Kent adlı eserin Yusuf Eradam (1993) ve İlknur Özdemir (2004) tarafından Türkçe'ye yapılan iki farklı çevirisi analiz edilmiştir. Bu eserin çevirisini zorlaştıran faktörler; özel isimler, kelime oyunları, bireydil, dilbilgisel normlar, tipografi, gönderme ve yabancı sözcükler olmak üzere yedi başlık altında toplanmış olup Cam Kent romanının iki farklı çevirisinde tercih edilen çeviri stratejileri karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırma, Venuti'nin çevirmenin görünmezliği yaklaşımı temel alınarak hangi çevirmenin daha görünür ya da görünmez olduğunu incelemek üzere yapılmıştır. İki çevirinin karşılaştırmalı analizinin ardından, iki çevirmenin de farklı öğeler için yerlileştirme ve yabancılaştırma yaklaşımlarını bir çeviri stratejisi olarak kullandığı sonucuna varılmıştır. Eradam'ın daha erek-odaklı bir yaklaşımı olup çevirmen olarak görünmezliği tercih ettiği gözlemlenirken Özdemir'in kaynak dile sadık kalıp çevirmen olarak görünür olduğu sonucuna varılmıştır.