Farklı fizyoterapi-rehabilitasyon uygulamalarının el bileği propriosepsiyonu üzerine olan etkinliğinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizyoterapi ve Rehabilitasyon A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EMİN ULAŞ ERDEM
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): FİLİZ CAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Propriosepsiyon ile ilgili çalışmalar son yıllarda artan bir ilgiyle devam etmesine karşın el bileği ekleminin propriosepsiyonu hakkında pek az araştırma mevcuttur. Farklı fizyoterapi-rehabilitasyon uygulamalarının el bileği propriosepsiyonuna ve elin duyusuna olan etkilerini araştırmak üzere düzenlenen bu çalışmaya 60 sağlıklı gönüllü birey katılmıştır. Basit rastgele yöntemle kontrol grubu, vibrasyon grubu, egzersiz grubu ve proprioseptif egzersiz grubu olmak üzere dört farklı gruba ayrılan bireylere; özgün olarak tasarladığımız el bileği gonyometresi ile eklem pozisyon hissi değerlendirmesi, el dinamometresi ile kavrama hassasiyeti değerlendirmesi, Stabilizer Pressure Biofeedback® aleti ile elin basınç hassasiyeti değerlendirmesi, Semmes-Weinstein® monoflamentleri ile duyu algı eşiği değerlendirmesi ve diskriminatör ile iki nokta ayırımı değerlendirmesi yapılmıştır. Vibrasyon grubuna diyapazon ile el bileğine vibrasyon uygulaması, egzersiz grubuna üç hafta boyunca haftada üç seans geleneksel el bileği kuvvetlendirme egzersizleri ve proprioseptif egzersiz grubuna üç hafta boyunca haftada üç seans germe, stabilizasyon, perturbasyon, PNF teknikleri, aproksimasyon, manuel traksiyonu içeren proprioseptif eğitim verilmiştir. Tedavi öncesi yapılan değerlendirmeler tedavi sonrasında tekrarlanmış, elde edilen ölçüm sonuçları grup içi ve gruplar arası olacak şekilde karşılaştırılmıştır. 30° fleksiyon eklem pozisyon hissinde, kavrama hassasiyetinde ve iki nokta ayırımı ölçümünde (işaret parmak hariç), propriosepsiyon grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı gelişmeler gözlenmiştir (p<0.05). El basınç hassasiyetinde her iki egzersiz grubunda anlamlı farklar bulunmuştur (p<0.05). Duyu eşiği ölçümünde proprioseptif grubun sadece yüzük parmağın hassasiyetinde anlamlı bir fark bulunmuştur. Diğer taraftan vibrasyon grubunun işaret parmağında vibrasyon sonrası duyu ile ilgili hassasiyetin azaldığı gözlenmiştir. Sonuçlarımıza göre; proprioseptif egzersiz eğitiminin, el bileği ve elin propriosepsiyonuna olumlu katkısı olduğu görülmesine karşın, literatürde sonuçlarımızı karşılaştırabileceğimiz el bileği propriosepsiyonu ile ilgili neredeyse hiçbir çalışma olmaması daha kesin bir yorum yapmamızı güçleştirmektedir. Kavrama hassasiyeti ve el basınç hassasiyeti gibi yeni parametreler ile, el ve el bileği propriosepsiyonu daha iyi değerlendirilebilecektir. Propriosepsiyon konusunda; el bileği patolojilerinde yapılacak geniş serili karşılaştırmalı çalışmalara ihtiyaç vardır. Bu bağlamda çalışmamızın, yapılacak ileri çalışmalara kaynak olabileceği kanısındayız. Anahtar Kelimeler: El bileği propriosepsiyonu, Proprioseptif egzersiz, kuvvet hassasiyeti, Elin basınç hassasiyeti, İki nokta ayırımı