Türkiye'de cari işlemler hesabı ile sermaye hesabı arasındaki nedensellik ilişkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: OKTAY ÇAĞATAY
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): LÜTFİ ERDEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Küreselleşme olgusunun ortaya çıktığı ve sermaye hareketlerinin dünya ölçeğinde serbest dolaşımına izin verildiği 1990 sonrası dönemde, iç piyasalarında gerekli koşulları sağlamadan piyasalarını dışarıya açan birçok gelişmekte olan ülke ödemeler dengesi kalemlerinde sorunlar yaşamış ve krizlere karşılaşmışlardır. Krizlerin başlıca nedeni yoğun sermaye hareketleri ve oluşan cari işlemler açıklarıdır. Burada iki türlü senaryo oluşturulabilmektedir. Yoğun sermaye girişleri sonucu cari işlemler hesabı açık verebileceği gibi, mevcut cari açıkların finansmanı için de sermaye talebi olabilmektedir. Nedenselliğin yönü ülkelerin gelişmişlik düzeylerine göre farklılık gösterebilmektedir. Burada sermaye hesabı ile cari işlemler hesabı arasındaki ilişki önem arz etmektedir. Bu amaçla, bu çalışma gelişmekte olan bir ülke olan Türkiye'nin cari işlemler hesabı ile sermaye hesabı arasındaki nedensellik ilişkisini incelenmektedir. Bunun için 1992-2009 yıllarına ait aylık veriler kullanılarak VAR analizi yapılmıştır. Söz konusu iki değişkenin arasındaki ilişki haricinde cari işlemler ile sermaye alt hesapları arasındaki ve yine cari işlemler hesabı ile sıcak para ve kısa vadeli yabancı sermaye hesabı arasındaki ilişkiler de incelenmektedir. Bulgular Türkiye'de nedensellik ilişkisinin sermaye hesabından cari işlemler hesabına doğru olduğunu ortaya koymaktadır. Portföy yatırımları cari işlemler hesabını etkilerken, diğer sermaye alt hesabı olan diğer yatırımlar ile cari işlemler arasında ilişki görülememektedir. Son olarak, sıcak paradan cari işlemlere doğru bir ilişki görülürken kısa vadeli sermaye ile cari işlemler hesabı arasında bir ilişki bulunamamıştır.