Kaya malzemesi dayanımının eklemli kaya kütlelerinin dayanımı üzerindeki etkisinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji Mühendisliği A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞAZİYE ÖZGE DİNÇ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HARUN SÖNMEZ

Özet:

Süreksizlik ağını da içeren temsil edici kaya kütlesi karot örnek hazırlanmasındaki karşılaşılan güçlüklerden dolayı, araştırmacılar kaya kütlelerinin dayanım ve deformasyon özelliklerinin belirlenmesi için ampirik eşitliklerin geliştirilmesi üzerine yoğunlaşmışlardır. Literatürde görüldüğü üzere, kaya kütlelerinin tek eksenli sıkışma dayanımları (?RM) kaya malzemesi tek eksenli sıkışma dayanımının (?i) Kaya Kütlesi Puanı (RMR), Jeolojik Dayanım İndeksi (GSI) veya Q gibi kaya kütlesi kalitesine bağlı olarak indirgenmesiyle tahmin edilmektedir. Bu nedenle, tek bir azalım eğrisi şeklindeki tipik bir ampirik eşitlik, yumuşak kaya kütlelerinden sert kaya kütlelerine kadar değişen kaya kütlelerinin tek eksenli sıkışma dayanımlarını belirlemede sınırlı uygulamaya sahiptir. Bu çalışmada, yumuşak kaya kütlelerinden sert kaya kütlelerine kadar değişen kaya kütlelerinin dayanımlarının belirlenmesi için yeni bir ampirik yaklaşım geliştirilmiştir. Yeni ampirik yaklaşım beş adet şev duraysızlığı ve kaya kütlelerine ait üç adet tek eksenli sıkışma dayanımı kullanılarak kalibre edilmiştir. Yeni ampirik yaklaşımda, kaya malzemesinin tek eksenli sıkışma dayanımı sadece ölçek parametresi olarak dikkate alınmamakta, kaya malzemesinin elastisite modülüyle (Ei) birlikte indirgeme derecesinde de dikkate alınmaktadır. Örselenme faktörü Yapısal Özellik Puanı (SR) üzerinde eklem yoğunluğunun arttırılması ve Hoek- Brown yenilme ölçütünün ?s? ve ?mb? parametreleri üzerinde kenetlenme derecesinin azaltılması olarak iki ayrı faktörle dikkate alınmıştır. Böylece pasa malzemeleri gibi kohezyonsuz kaya kütleleri de yeni ampirik yaklaşımda modellenebilmektedir.Anahtar Kelimeler: Dayanım, GSI, RMR, Kaya Kütlesi, Kaya Malzemesi.