Dünya üniversitelerinin çevreci yaklaşımları ve sürdürülebilirlik açısından değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÖKHAN YAŞAYACAK

Danışman: Kazım Barış Atıcı

Özet:

Bugün tüm dünyada, üniversiteler başarılarıyla adlarından söz ettirmek istemektedir. Bunu sağlayabilmeleri için de eğitim performanslarının yanı sıra, günümüzde en çok özen gösterilen konuların başında gelen "çevreci yaklaşım ve sürdürülebilir faaliyetler" konusu üzerine odaklanmaları kaçınılmaz olmuştur. Bu noktada "Green University" kavramı doğmuş ve üniversiteler çevreci sürdürülebilir faaliyetleri üzerinden değerlendirilmeye ve sıralanmaya başlanmıştır. En çok bilinen ve en yaygın kullanılan sıralama sistemlerinden biri GreenMetric (GM) sistemidir. Bu çalışmanın amacı; GM'de sıralanan üniversitelerin sıralama ve skor verilerini kullanarak, yürütülen çevreci sürdürülebilir faaliyetlerin akademik başarı üzerine bir etkisinin olup olmadığının incelenmesidir. Çalışma, detaylı bir literatür taraması sunmakta ve verilerin işleniş biçimi ve analizlerin yapısı bakımından nicel bir çalışma özelliği taşımaktadır. 2016 ve 2017 yılları için yürütülen çalışmada, regresyon analizleri ile GM verilerinin 4 akademik sıralama sistemi (ARWU, QS Sıralaması, THE Sıralaması ve NTU Sıralaması) ile ilişkisi ülke kategorisinin etkisi de dikkate alınarak incelenmektedir. Çalışma kapsamında ayrıca analiz sonuçlarının açıklama gücünü arttırmak için yeni bir sıralama metodu geliştirilmiş ve bahsedilen akademik sıralama sistemlerinden birleştirilmiş üniversite sıralaması türetilmiştir. Elde edilen birleştirilmiş üniversite verisinin üniversitelerin yer aldığı ülkelerin Environmental Performance Index skorlarının aracı etkisi altında GM boyutları ile ilişkisine de bakılmıştır. Sonuçlar genel anlamda çevreci faaliyetler yürütmek ile akademik başarı arasında anlamlı bir ilişkinin varlığına işaret etmektedir. Tüm analiz sonuçlarından yola çıkılarak Ulaşım alt faktörünün her açıdan en anlamlı faktör olduğunu söylemek mümkündür. Ele alınış biçimi bakımından literatürdeki mevcut boşluğu doldurmasıyla özgün olma niteliği taşıyan bu çalışma; gelecek yıllarda, üniversitelerin çevreci faaliyetleri üzerinden akademik başarı sağlayıp sağlayamadıklarını ortaya koymada yardımcı olacaktır. Anahtar Sözcükler: Enerji ve Çevre, Sürdürülebilirlik, Çevreci Kampüs, Yükseköğretim, Regresyon.