Hamîdî-Hurşîd ü Hâver (İnceleme- Metin) I.Cilt
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FAZİLE EREN KAYA
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): FATMA SABİHA KUTLAR OĞUZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kahramanlarını gök cisimlerinden alan çift kahramanlı aşk mesnevilerinden olan Hurşîd ü Hâver, 16. yüzyılda III. Murad devri şairlerinden Hamîdî tarafından yazılmıştır. Çalışmamızda tek nüsha olan eserin, şekil ve muhteva incelemesi yapılmış, çeviriyazılı metni hazırlanmıştır. Tezimiz giriş ve onu takip eden üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde Hurşîd ü Hâver'e gelinceye kadar yazılmış Mihr ü Mâh'lar hakkında bilgi verilmiştir. Hamîdî ve Hurşîd ü Hâver'in genel hatlarıyla tanıtıldığı birinci bölümden sonra ikinci bölümde eserin incelemesi yapılmıştır. Öncelikle hikâyenin özeti verilmiş, ardından vaka kuruluşu, mekân, zaman, anlatıcı, şahıs kadrosu bakımından incelenmiştir. Mesnevinin dış yapısı nazım şekilleri, vezin, kafiye, dil ve üslup özellikleri yönünden ele alınmıştır. Muhteva incelemesinde ise din, ahlak, tabiat ve sosyal hayat başlıkları üzerinde durulmuştur. Mesnevide kullanılan motifler ve masal unsurları da bu bölümde ele alınmıştır. İnceleme bölümünün son başlığı ise Hurşîd ü Hâver'in diğer Mihr ü Mâh mesnevileriyle karşılaştırılmasıdır. Bu başlık altında girişte hakkında bilgi verilen Mihr ü Mâh tarzı eserlerle Hurşîd ü Hâver'in ortak ve farklı yönleri ortaya konmaya çalışılmıştır. Üçüncü bölümde mesnevinin metnine yer verilmiştir. Hamîdî'nin 16. yüzyılın son çeyreğinde yazdığı bu eser Türk edebiyatında yazılan Mihr ü Mâh tarzı eserlerin sonuncusu olmuştur. Anahtar Sözcükler: Klasik Türk Edebiyatı, Mesnevi, Mihr ü Mâh, Hurşîd ü Hâver , Hamîdî