Milletlerarası tahkimde tahkim anlaşmasının ayrılabilirliği ve "Kompetenz-Kompetenz" ilkesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Özel Hukuk A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET ONUR ÇATAKLI
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): BANU ŞİT KÖŞGEROĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tahkim anlaşması; farklı hukukî niteliği ve etkileri ile, maddî hukuka ait olan ve etkileri maddî hukuk sahasında görülen asıl sözleşmeden farklılaşan bir anlaşmadır. Tahkim anlaşmasının asıl sözleşme içerisinde bir tahkim kaydı şeklinde düzenlenmesi de bu hukukî realiteyi değiştirmemektedir. İki sözleşme arasındaki bu farklılaşma; asıl sözleşmenin geçersiz olması veya sona ermesine rağmen tahkim anlaşmasının ayakta kalmasını sağlayan, tahkim anlaşmasının ayrılabilirliği prensibinin ortaya çıkmasına yol açmıştır. Tahkim anlaşmasının ayrılabilirliği prensibi; genel ve evrensel bir prensip hâline gelmiş olup, milletlerarası tahkim yargılaması açısından önemli işlevlere ve sonuçlara sahiptir. Ancak tahkim anlaşmasının ayrılabilirliği prensibi, hakemlerin kendi yetkileri hakkında karar verebilmelerine olanak tanıyan "Kompetenz-Kompetenz" ilkesine dayanak oluşturmaz. Başka bir deyişle, bu iki ilke, milletlerarası tahkimde birbirinden farklı ilkeler olarak görülmelidir. Bu çalışmanın ilk bölümünde, tahkim anlaşması irdelenmiştir. İkinci bölümde, tahkim anlaşmasının ayrılabilirliği prensibi incelenmiş ve ayrılabilirlik prensibinin anlamı, işlevleri ve hukukî niteliği ortaya konmuştur. Üçüncü bölümde ise, tahkim anlaşmasının ayrılabilirliğinin kapsamı etraflıca açıklandıktan sonra, "Kompetenz-Kompetenz" ilkesinin, ayrılabilirlik prensibinin kapsamı içerisinde mütalaa edilip edilemeyeceği meselesi değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Ayrılabilirlik Prensibi, Kompetenz-Kompetenz, Milletlerarası Tahkim, Tahkim Anlaşması.