Drosophıla melanogaster ve sıblıng türü D. sımulans'ın doğal populasyonlarında eşey tarağı değişkenliği ve kalıtsallığı
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÇİĞDEM ALKAN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ERGİ DENİZ ÖZSOY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Drosophila cinsinde yalnızca Sophophora alt cinsinin melanogaster ve obscura tür gruplarında erkek bireylerin birinci çift bacaklarında bulunan, ikincil eşeysel bir özellik olan eşey tarağı diş sayısının değişkenliği, diş sayısının dalgalanan asimetrisi ve diş sayısının dar anlamlı kalıtsallığı, Drosophila melanogaster ve Drosophila simulans sibling türlerinin doğal populasyonlarında, araştırılmıştır. Tüm analizler, populasyonların sekizinci ve on ikinci kuşakları kullanılarak yapılan iki deney ile tekrarlanmıştır. Analiz edilen populasyonlar, Türkiye'nin Akdeniz Bölgesi'nde bulunan Adana ilinin dört farklı yüksekliğinden isofemale soyları olarak 2009 yılının Ağustos ayında örneklenmiştir. Laboratuvar ortamında kültüre alınarak devam ettirilen soyların sekizinci ve on ikinci kuşaklarında her soydan çiftleşmemiş birer tane erkek ve dişi bir tüp içerinde çiftleştirilmiştir. Bu erkek ve dişilerin çiftleşmesinden ortaya çıkan erkek yavru döllerden sekizinci kuşak deneyinde her tüpten 9, on ikinci kuşak deneyinde her tüpten 10 tane bireyin sağ ve sol bacak eşey tarağının diş sayısı analizi yapılmıştır. Eşey tarağı dişleri diseksiyon mikroskobu kullanılarak uygun büyültme ile sayılmıştır.Ortaya çıkan sonuçlara göre eşey tarağı diş sayısı, populasyonlar arasında (tür içinde) yalnızca birinci deneyde, D. melanogaster'in Kozan ve Düzağaç populasyonları arasında sağ bacak için anlamlı farklılık göstermektedir. Türler arasındaki farklılıklarda dikkat çeken nokta istatistiksel olarak tüm populasyon karşılaştırmaları açısından anlamlı olmamasına rağmen, D. melanogaster'in eşey tarağı diş sayısının, az sayıdaki populasyon haricinde, D. simulans'dan biraz daha fazla olmasıdır. Eşey tarağı değişkenliğini ortaya koyan varyasyon katsayıları soylarda (%3.99-%15.57) ve populasyonlarda (%6.94-%11.41) düşüktür. Farklı çevreleri temsil etmesi muhtemel olan populasyonlar arasında eşey tarağının dalgalanan asimetrisi FA1 ve FA10 indeksleri kullanılarak incelenmiş, populasyonlar arasında dalgalanan asimetri açısından fark gözlenmemiştir. Her iki deneyde ve her iki türün tüm populasyonlarında, dar anlamlı kalıtsallık (h²) değerleri tek faktörlü varyans analizinden elde edilen bileşenlerin kullanılmasıyla hesaplanmıştır. Kalıtsallıklar oldukça düşük olmakla birlikte D.melanogaster'in değerlerinin D. simulans'dan daha yüksek olduğu görülmektedir.Populasyonların farklı kuşaklarında yapılan iki deney sonuçları benzer olmakla birlikte, iki tür arasında eşey tarağı diş sayısı değişkenliği, eşey tarağının dalgalanan asimetrisi ve dar anlamlı kalıtsallığı arasında küçük farklar bulunmaktadır. Bu durum, D. melanogaster ve D. simulans için yakın ortak atadan dallanma şeklinde evrimleşmeyle birlikte iki türün populasyonları üzerinde etkili olan benzer doğal seçilim faktörleri ile ilgili görünmektedir.