Açlık ve tokluk durumunda yapılan submaksimal aerobik egzersizin substrat oksidasyonuna etkisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Toplum Beslenmesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ASLIHAN NEFES

Danışman: Pelin Bilgiç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı; sporcularda farklı günlerde yapılan submaksimal aerobik egzersizin açlık durumunda (AD) ve tokluk durumunda (TD) substrat oksidasyonuna etkisini incelemektir. Bu çalışmaya, 18-25 yaş arasında 13 erkek futbolcu katılmış ve çalışma birer hafta aralıklarla üç aşamada gerçekleştirildi. Çalışmanın birinci aşamasında sporculara idrar analizi, antropometrik ölçümler, dinlenme metabolik hızı, vücut kompozisyonu ölçümleri yapıldı ve diyetisyen tarafından tez anketi uygulandı. Daha sonra standart kahvaltı verilerek maksimum oksijen tüketim kapasiteleri ölçüldü. İkinci aşamada, 12 saatlik açlık durumunda 60 dakika submaksimal aerobik egzersiz yaptırıldı. Üçüncü aşamada ise postprandiyal ikinci saatte 60 dakika Submaksimal aerobik egzersiz yaptırıldı. Her üç aşamada aerobik kapasite gaz analizörü ile değerlendirildi. Çalışmanın ikinci ve üçüncü aşamaları öncesi besin tüketim kayıtları alındı ve Beslenme Bilgi Sistemi (BeBİS) programıyla analiz edildi. Egzersiz öncesi ve egzersiz günü; enerji, karbonhidrat, protein ve yağ alımları AD ve TD birbirine benzer bulundu (p>0,05). AD ve TD idrar dansiteleri, egzersiz öncesi-sonrası vücut ağırlığı ve vücut ağırlığı değişimi yüzdeleri birbirine benzer iken (p>0,05); AD egzersiz öncesi idrar pH'ı daha yüksekti (p<0,05). TD yapılan egzersiz sırasında karbonhidrat oksidasyonu değerlerinin AD yapılan egzersize göre daha yüksek bulundu (p<0,05). TD yapılan egzersiz sırasında karbonhidrat oksidasyonunun daha yüksek olmasının egzersizin 15-45 dakikalık bölümünden kaynaklandığı belirlendi (p<0,05). AD yapılan egzersiz sırasında yağ oksidasyonu değerlerinin TD yapılan egzersize göre daha yüksek olduğu bulundu (p<0,05). AD yağ oksidasyonunun daha yüksek olmasının ise egzersizin 15-60 dakikalık bölümünden kaynaklandığı bulundu (p<0,05). Çalışmamızın sonucunda açlık durumunda yapılan submaksimal aerobik egzersiz sırasında yağ oksidasyonunun tokluk durumunda yapılan egzersize göre daha yüksek olduğu belirlendi.