Ali Nazif'in Zinetü'l-Kelam'ı ve Türk Belagatindeki Yeri.
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KADİM POLAT
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): FATMA SABİHA KUTLAR OĞUZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, Tanzimat Dönemi'nde kaleme alınan belâgat konulu eserlerden biri olan Zînetü'l-Kelâm'ın incelemesini ve çevriyazımını yapmak üzere hazırlanmıştır. Tanzimat ve Cumhuriyet Dönemi'nde edebiyattan hukuka ve siyasete varıncaya dek, birçok alanda eser kaleme almış olan Alî Nazîf Zînetü'l-Kelâm'ında, belâgatte üçüncü şube olarak yer alan bedî' ilmini işlemiştir. Zînetü'l-Kelâm, XIII. asır İran müelliflerinden olan Vahîd-i Tebrîzî'nin, Miftâhü'l-Bedâyi' adını verdiği ve sadece bedî' ilmini konu edindiği eserinin Türkçeye tercümesidir. Zînetü'l-Kelâm üzerine yaptığımız çalışma giriş ve dört bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında belâgat hakkında genel bir değerlendirme yapılmış; akabinde Arapça, Farsça ve Türkçe yazılmış bedî' konulu önemli belâgat eserleri ele alınmıştır. İlk bölüm Alî Nazîf'in hayatı, edebî kişiliği ve eserleri üzerine verilen bilgilerden oluşur. İkinci bölümde Zînetü'l-Kelâm ile, orijinal metin olan ve Fars diliyle kaleme alınan Miftahü'l-Bedâyi' karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Ayrıca aynı dönemde benzer konuyu işleyen Fenn-i Bedî'de açıklanan terimlerle Zînetül-Kelâm'da kullanılan terimler mukayese edilmiştir. Üçüncü bölümde Zînetü'l-Kelâm'ın çevriyazılı metni verilmiş; dördüncü bölümde ise Zînetü'l-Kelâm'da bulunan edebî terimleri içeren bir sözlük hazırlanmıştır. Bu çalışma ile, bugüne kadar kaynaklarda hakkında bilgi yer almayan Alî Nazîf ve eserleri günümüz edebiyat dünyasına tanıtılmış olacaktır. Anahtar Sözcükler Alî Nazîf, Zînetü'l-Kelâm, Miftâhü'l-Bedâyi', Fenn-i Bedî', belâgat, bedî'