Tip 1 diyabeti olan adölesanların annelerinin yaşadıkları sorunların belirlenmesi ve geliştirilen hemşirelik yaklaşımlarının etkinliğinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HANDAN BOZTEPE

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HİCRAN ÇAVUŞOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Araştırma Tip 1 diyabeti olan adölesanların annelerinin yaşadıkları sorunların belirlenerek geliştirilen hemşirelik yaklaşımlarının etkinliğinin değerlendirilmesi amacıyla yarı deneysel olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemine Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Cebeci Hastanesi Çocuk Endokrin ve Metabolizma Ünitesi ve Ankara Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hematoloji ve Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi Endokrin Ünitesi'nde Tip 1 diyabet tanısıyla izlenen 23 adölesanın annesi alınmıştır. Veriler Demografik Veri Formu, Tip 1 Diyabetli Adölesana Sahip Annelerin Yaşadıkları Sorunlara İlişkin Veri Toplama Formu, Annelerin Diyabet Hakkındaki Bilgilerini Değerlendirme Formu, Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ve Problem Çözme Envanteri ile toplanmıştır. Araştırmacı tarafından sorunların çözümüne yönelik bakım planı rehberliğinde yedi ev ziyareti yapılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde iki eş arasındaki farkın önemlilik testi, tekrarlı ölçümlerde varyans analizi ve Mc Nemar testi kullanılmıştır. Yapılan hemşirelik girişimleri sonucunda annelerin adölesanlarla yaşadıkları sorunların azaldığı ve Tip 1 diyabetle ilgili bilgilerinin artttığı belirlenmiştir. Ayrıca annelerin Stresle Başa Çıkma Ölçeği; kendine güvenli yaklaşım, iyimser yaklaşım ve sosyal destek arama yaklaşımı alt boyutları puan ortalamaları son ziyarette istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artmıştır (p<0.05). Annelerin çok boyutlu algıladıkları sosyal destek ölçeğinden aldıkları toplam ve tüm alt boyutlara ilişkin puan ortalamaları son ziyarette istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artmıştır (p<0.05). Araştırmadan elde edilen bu bulgular doğrultusunda, Tip 1 diyabetli adölesana sahip annelerinin bu dönemde yaşadıkları sorunlar yönünden değerlendirilmeleri ve hemşireler tarafından danışmanlık ve eğitim alarak desteklenmeleri önerilmiştir.Anahtar Kelimeler: Tip1 diyabet, çocuk hemşireliği, ebeveyn, başetme becerileri, sosyal destek, problem çözmeDestekleyen Kurumlar:H.Ü.B.A.B. (010D06401003).