İskelet kasında tüm vücut titreşimi ve immobilizasyonun protein sentez ve yıkımında rol oynayan sinyal yolakları üzerine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Spor Bilimleri ve Teknolojisi A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞENAY SULJEVİC
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ALİ HAYDAR DEMİREL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İskelet kası atrofisi; immobilizasyon, denervasyon, yüksüzleştirme gibi kullanmamaya bağlı olarak veya çeşitli fizyolojik ve patolojik koşullarda ortaya çıkan kas kitle ve kuvvet kaybı ile karakterize bir durumdur. Günümüzde kas atrofisinin önlenmesi için uygun bir girişim veya tedavi yöntemi bulunmamaktadır. Bu çerçevede, son yıllarda artan sayıda çalışmanın kas kitle ve kuvvetini arttırdığı ifade ettiği tüm vücut titreşimi (TVT) dikkatleri çekmektedir. Diğer yandan TVT'nin bu etkiyi hangi mekanizmalar ile gerçekleştirdiği bilinmemektedir. Bu çalışma, iki haftalık immobilizasyon ve TVT'nin iskelet kası atrofi ve hipertrofi yolaklarında görev alan bazı sinyal molekülleri üzerine etkisini değerlendirmek amacı ile yapılmıştır. Dört aylık dişi Wistar sıçanlar kontol (K), iki haftalık immobilizasyon (İ), bir haftalık remobilizasyon (İR), bir haftalık remobilizasyon sırasında TVT (İT) ve yalnızca bir hafta TVT (T) uygulaması olmak üzere beş farklı gruba (n=6, her grup) ayrılmıştır. İmmobilizasyon, plantar fleksiyonda bilateral alçılama yoluyla, TVT ise 45Hz, 3mm genlik ve dördüncü günden itibaren 20dk süreli aralıklı olarak toplam bir hafta boyunca uygulanmıştır. Soleus kası izole edilerek; MuRF1, MAFbx, FoxO1, FoxO3a, miyostatin, Akt1, mTOR, p70S6K ve AMPK'ye ilişkin gen ekspreyonları ile MuRF1, MAFbx, p-FoxO3a, p- ve total AMPK, p-Akt ve mTOR ile Hsp72 ve Hsp25 protein miktarları belirlenmiştir. İ grubunda Soleus /vücut ağırlığı oranı K grubuna göre anlamlı olarak azalmıştır (p 0,05). Diğer yandan p-FoxO3a ve p-4EBP1'in İ, İR ve İT gruplarında (p<0,05), mTOR ve p-Akt1 ise sadece İ grubunda azalma göstermiştir (p<0,05). MAFbx ve MuRF1 düzeyleri İ grubunda K grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur (p<0,05). p-AMPK/AMPK oranı İ grubunda K ve İT gruplarına göre daha düşük bulunmuştur (p<0,05). Son olarak, immobilizasyon Hsp72 düzeylerinde anlamlı bir düşüşe yol açarken (p<0,05), İR grubunda bu değerler K grubuna yükselmiş, İT grubundaki yükselme ise İR grubunun gerisinde kalarak K ve İR grubundan düşük bulunmuştur (p<0,05). Hsp25 düzeylerinin ise İR ve İT gruplarında K grubunda göre arttığı görülmüştür (p<0,05). Bu sonuçlar iki haftalık alçı uygulaması yoluyla gerçekleştirilen immobilizasyonun kas atrofisinde kilit rol oynayan sinyal molekülerinin protein düzeyinde artışlara, protein sentez yolağında rol alan moleküllerin düzeyinde ise azalmaya yol açtığını göstermiştir. Diğer yandan, moleküler etki mekanizmaları ilk kez bu çalışmayla incelenen TVT'nin uyguladığımız frekans genlik ve sürede sadece remobilizasyon döneminde yapılan uygulama ile sınırlı kalan bir etkisinin olduğu gözlenmiştir.