Çevrimiçi Trol Davranış Ölçeğinin geliştirilmesi ve trol davranışlarına yönelik farkındalığın incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bilgisayar Ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FIRAT KIZILTEPE
Danışman: Süleyman Sadi Seferoğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, bir çevrimiçi trol davranış ölçeği geliştirmek ve trol davranışlarına yönelik farkındalığı incelemektir. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen ölçme araçlarıyla çevrimiçi ortamda toplanmıştır. Çalışmaya yaşları 12-62 arasında değişen, 896'sı kadın ve 628'i erkek olmak üzere toplam 1524 kişi katılmıştır. Verilerin analizinde "Mann-Withney U" ve "Kruskal-Wallis" testi ile içerik analizi kullanılmıştır. Çalışma kapsamında, geçerlik ve güvenirlik ölçütlerini karşılayan, 22 maddeden oluşan çevrimiçi trol davranış ölçeği geliştirilmiştir. Katılımcı görüşlerine dayanarak toplanan verilerin analizi sonucunda trol davranışların çeşitli değişkenlere göre anlamlı farklılık gösterdiği ortaya çıkmıştır. Eerkekler kadınlara göre, sosyal medyada daha çok vakit geçiren kişiler diğerlerine göre daha fazla trol davranışlarda bulunmaktadırlar. Trol davranışlar çok 12-18, en az 37-62 yaş aralığında, en çok eğitim düzeyi lise olan kişilerde en az ise eğitim düzeyi doktora olan kişilerde görülmektedir. Trollere gösterilen tepkiler cinsiyete ve eğitim düzeyine göre anlamlı farklılık göstermektedir. Kadınlar trolleri engellemeyi tercih ederken, erkekler trollerin paylaştıkları bilgileri düzeltme davranışı sergilemektedirler. Katılımcı görüşlerine göre troller, daha çok dalga geçme amaçlı paylaşımlarla kullanıcıları kandıran, kızdıran ve gerçek dışı paylaşımlarla kitleleri yönlendiren kişilerdir. Ulaşılan sonuçlara bağlı olarak trol paylaşımların kolay tanımlanabilmesi ve onlara doğru tepkilerin gösterilebilmesi için müfredatlara dijital medya okuryazarlığının entegre edilerek trollere yönelik farkındalığı artıracak içeriklerin oluşturulması önerilmektedir.