Multipl sklerozlu hastalarda klasik fizyoterapiye ek olarak verilen görev odaklı eğitimin fonksiyonel mobilite, yorgunluk, denge ve yaşam kalitesi üzerine etkileri
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizyoterapi ve Rehabilitasyon A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KAMER ÜNAL EREN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): TÜLİN DÜGER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, Multipl Sklerozlu (MS) hastalarda klasik fizyoterapiye ek olarak verilen, motor öğrenme prensiplerine dayanan görev odaklı eğitimin fonksiyonel mobilite becerileri, yorgunluk, denge ve yaşam kalitesi üzerine etkilerini araştırmaktır. Çalışmaya EDSS puanı 5,5 ve altında olan, bağımsız yürüyebilen, kognitif problemi olmayan, başka sistemik, ortopedik ve nörolojik problemi olmayan 31 birey dahil edildi. Kontrol grubuna klasik fizyoterapi, çalışma grubuna ise klasik fizyoterapiye ek olarak görev odaklı eğitim 6 hafta boyunca haftada 3 kez olacak şekilde uygulandı. Değerlendirmeler tedavi öncesi ve sonrası olmak üzere 2 kez yapıldı. Hastaların fonksiyonel kapasiteleri 6 Dakika Yürüme Testi (6DYT) ile, fonksiyonel mobilite ve dengeleri Berg Denge Ölçeği (BDÖ), Fonksiyonel Uzanma Testi (FUT), Süreli Kalk Yürü Testi (SKYT), Dinamik Yürüme İndeksi (DYİ) ve Multipl Skleroz Yürüme Skalası-12 (MSYS-12) ile değerlendirildi. Yorgunluk özelliklerine Yorgunluk Şiddet Ölçeği (YŞÖ) ve Yorgunluk Etki Ölçeği (YEÖ) ile bakılırken yaşam kalitesi Multipl Skleroz Yaşam Kalitesi Enstümanı-54 (MSYKE-54) ile değerlendirildi. Çalışmanın sonunda tedavi öncesi ve sonrası ölçeklerden alınan değerler karşılaştırıldı ve grup içindeki değişim miktarlarının anlamlılık düzeyleri incelendi. Çalışmada tedavi sonrası her iki grupta 6DYT mesafesinin arttığı, çalışma grubunda 6DYT sırasında algılanan ağrının azaldığı görülmüştür (p 0.05). Çalışma grubunda yaşam kalitesindeki artış genel sağlık, genel yaşam kalitesi ve sosyal fonksiyonlardaki iyileşmeden kaynaklanmaktadır. Çalışmamızın sonucunda MS'te klasik fizyoterapi ve buna ek olarak verilen görev odaklı eğitimin fonksiyonel mobilite becerileri, yorgunluk ve yaşam kalitesi üzerine olumlu etkileri olduğu sonucuna varılmıştır. Görev odaklı eğitimin en çok denge ve sosyal fonksiyonlar üzerinde etkili olduğu görülmüştür. Rehabilitasyon programına dahil edilen görev odaklı eğitim ile kişilerin sosyal rol katılımlarının arttığını söyleyebiliriz. Anahtar kelimeler: Multipl Skleroz, mobilite, kombine egzersiz, görev odaklı eğitim, yorgunluk