A cause and effect diagram and FAHP based methodology for the selection of quality improvement projects in healthcare


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstri Mühendisliği A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: AMIR SHAYGAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ÖZLEM MÜGE TESTİK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kalite sistemlerinde, problemlerin tanımlanması ve süreç iyileştirmede proje seçimi Altı Sigma prensibi altında gerçekleşmektedir. Bu amaçla balık kılçığı diyagramı kullanılarak projeler tanımlanabilir. Ancak, bu yöntem ile projeler arasında bir sıralama ya da üstünlük belirlenememektedir. Bir çok kriterli karar yöntemi olan Analitik Hiyerarşi Süreci, ağırlıklandırma algoritması üzerinde durarak projelerin önceliklendirilmesine olanak tanımaktadır. Önceliklendirmede ikili karşılaştırmalar kullanılmakta ve bu karşılaştırmalar uzman görüşlerinden yararlanmılarak yapılmaktadır. Uzman görüşleri kişilerin tecrübeleri ve bireysel görüşelrine göre değişebileceğinden kesin olmayan veriler içermektedir. Matematiksel olarak kesin olmayan durumların modellenmesinde kullanılan bulanık mantık, analitik hiyerarşi yöntemi üzerinde uygulanarak subjektif görüşlerin matematiksel olarak ifade edilmesini sağlamaktadır. Bu çalışmada, randevu sisteminde sorunları olan bir hastane için çözüm önerisi bulanık analitik hiyerarşi süreci kullanılarak geliştirilmiştir. Soruna neden olan faktörler hastane yöneticileri tarafından belirlenmiş ve balık kılçığı oluşturulmuştur. Herbir kılçıktaki neden, Altı Sigma prensibine uygun olarak, çözülmesi gereken bir proje olarak ele alınmılştır. Projelerin önceliklendirilebilmesi için hastane yöneticisi ve birim yöneticilerinden görüşlerine göre ikili kaşılaşştırma matirsleri oluşturulmuş ve bulanık analitik hiyerarşi süreci uygulanmıştır. Bu yöntemde uzman görüşleri 1-9 skalasında değerlendirilmek yerine bulanık sayılar olarak alınmış ve üyelik fonksiyonları kullanılarak bulanık aritmetik işlemlerle süreç devam etmiştir. Sonuçta elde edilen bulanık ağırlıklar yardımıyla randevu sistemindeki aksaklığın nedenlerin önem sırası belirlenmiş ve ağırlığı en yüksek olan neden sorunun çözümünde en hızlı çözüme ulaştıracak neden olarak önerilmiştir. Diğer nedenler de benzer şekilde ağırlıklandırılarak önem sıralaması yapılmıştır.