Şiddeti görünür ve meşru kılan görsel kültürün antropolojisi: Arka Sokaklar Dizisi örneği
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antropoloji A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2012
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HÜLYA DOĞAN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): SUAVİ AYDIN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tez, hemen her gün haberlerde çeşitli örneklerinin görülmesine rağmen polis şiddetine karşı Türkiye'de görünür bir muhalefet geliştirilmemesini sorun edinmekte, bu şiddet biçiminin görünür kılındığı görsel kültürün aynı zamanda onu meşrulaştırdığını iddia etmektedir. Öncelikle sorunun aktörleri olan kurumsal somutların yoğun bir betimlemesi yapılmış; görselin anlam inşasına katılan dinamikler incelenmeye çalışılmış ve bu amaçla görselin takibine girişilmiştir. Bu yolla bütünlüklü bir görsel kültür kavrayışı da geliştirilmeye çalışılmıştır. Tam da polis şiddetini en görünür hale getiren ve izlenme oranı en yüksek dizilerden Arka Sokaklar, sorunla ilgili olarak merkeze konularak, çalışmanın başlıkları buradaki şiddet ilişkileri doğrultusunda şekillendirilmiştir. Görselin incelenmesi için metinlerarasılığa ve görsel hafızanın güncellenme süreçlerine bakma fırsatı veren ikonoloji tekniği kullanılmış, öte yandan hem dizinin üretim aşamasında çalışanlarla (yapımcı, senarist, oyuncular) hem de belirlenen örneklem dahilinde dizinin izleyicileriyle görüşülmüştür. Bu süreçte, bütünlüklü bir "izleme" anlayışının bu aşamalara bakmadan gelişmeyeceği de çalışmanın iddiaları arasına girmiştir. Sonuçta medya üretiminin muhafazakâr ve klişelere dayanan söyleminin, sadece televizyon dolayımıyla izleyerek polis şiddeti ve bu şiddetin ötekilikleri hakkında fikir sahibi olanlar arasında bir teksesliliğe neden olduğu görülürken, alternatif ve eleştirel izleme biçimleri geliştirenlerin bu şiddet biçimi ve şiddetin "doğal" muhatabı haline gelenlerle kamusal alan deneyimlerinde karşılaşmaları olduğu açığa çıkmıştır. Görsel kültür ise üretimin dinamikleri içinde farklılıkları"öteki"leştirmekte, kamusal alandaki temasları zorlaştıran ve kuruluşundan bu yana bu farklılıkların denetimi ile uğraşan emniyet teşkilatının şiddet kullanımına onay vermeyi sağlayacak mekanizmaları harekete geçirmektedir. Anahtar Sözcükler: Görsel Kültür, Medya ve İzleyici Etnografisi, Şiddet